વનસ્પતિઓ અને પ્રાણીઓમાં અલિંગી પ્રજનન (Asexual reproduction) ઉદાહરણ સહિત સમજાવો.

(N/A) અલિંગી પ્રજનનમાં,એક પિતૃ સંતતિ ઉત્પન્ન કરવા માટે સક્ષમ હોય છે. પરિણામે,ઉત્પન્ન થતી સંતતિ એકબીજાને સમાન હોવાની સાથે સાથે તેમના પિતૃની આબેહૂબ પ્રતિકૃતિ પણ હોય છે.
આ સંતતિઓ જનીનિક રીતે સમાન હોય છે. આવા બાહ્યાકાર અને જનીનિક રીતે સમાન સજીવો માટે 'ક્લોન' (clone) શબ્દ વપરાય છે.
$1.$ દ્વિભાજન (Binary Fission): ઘણા એકકોષી સજીવોમાં,કોષ બે ભાગમાં વિભાજિત થાય છે અને દરેક ભાગ ઝડપથી વૃદ્ધિ પામી પુખ્ત બને છે. ઉદાહરણ: અમીબા,પેરામિશિયમ.
$2.$ કલિકાસર્જન (Budding): યીસ્ટમાં,વિભાજન અસમાન હોય છે અને નાની કલિકાઓ ઉત્પન્ન થાય છે જે શરૂઆતમાં પિતૃકોષ સાથે જોડાયેલી રહે છે. અંતે,તેઓ અલગ થઈને નવા યીસ્ટ સજીવ તરીકે પુખ્ત બને છે. હાઈડ્રામાં,એક ચોક્કસ સ્થાને વારંવાર કોષ વિભાજનને કારણે કલિકા એક ઉપસેલા ભાગ તરીકે વિકસે છે.
$3.$ કોષ્ઠન અને બીજાણુ નિર્માણ (Encystation and Sporulation): પ્રતિકૂળ સંજોગોમાં,અમીબા તેના કૂટપાદોને પાછા ખેંચી લે છે અને પોતાની આસપાસ ત્રિસ્તરીય મજબૂત આવરણ અથવા કોષ્ઠ (cyst)નો સ્ત્રાવ કરે છે. આ ઘટનાને કોષ્ઠન કહે છે. જ્યારે અનુકૂળ પરિસ્થિતિ પાછી આવે છે,ત્યારે કોષ્ઠિત અમીબા બહુભાજન દ્વારા વિભાજન પામે છે અને ઘણા કૂટપાદીય બીજાણુઓ (pseudopodiospores) ઉત્પન્ન કરે છે. કોષ્ઠની દીવાલ તૂટે છે અને બીજાણુઓ આસપાસના માધ્યમમાં મુક્ત થઈને ઘણા અમીબા તરીકે વૃદ્ધિ પામે છે. આને બીજાણુ નિર્માણ કહે છે.