ફિનોલની ઇલેક્ટ્રોનઅનુરાગી એરોમેટિક વિસ્થાપન પ્રક્રિયાઓ વર્ણવો.

(N/A) ફિનોલ $-OH$ સમૂહની સક્રિયકર્તા અસરને કારણે ઇલેક્ટ્રોનઅનુરાગી એરોમેટિક વિસ્થાપન પ્રક્રિયાઓ આપે છે,જે આવતા ઇલેક્ટ્રોનઅનુરાગીને ઓર્થો અને પેરા સ્થાન પર નિર્દેશિત કરે છે.
$1$. નાઇટ્રેશન:
- $298 \ K$ તાપમાને મંદ $HNO_3$ સાથે,ફિનોલ $o$-નાઇટ્રોફિનોલ અને $p$-નાઇટ્રોફિનોલનું મિશ્રણ આપે છે.
- સાંદ્ર $HNO_3$ સાથે,ફિનોલનું રૂપાંતર $2,4,6$-ટ્રાયનાઇટ્રોફિનોલમાં થાય છે,જેને સામાન્ય રીતે પિક્રિક એસિડ તરીકે ઓળખવામાં આવે છે.
$2$. સલ્ફોનેશન:
- ફિનોલ સાંદ્ર $H_2SO_4$ સાથે પ્રક્રિયા કરીને નીચા તાપમાને $(293 \ K)$ $o$-ફિનોલસલ્ફોનિક એસિડ અને ઊંચા તાપમાને $(373 \ K)$ $p$-ફિનોલસલ્ફોનિક એસિડ બનાવે છે.