$(i)$ શ્વેત પ્રકાશનું વિભાજન (વિક્ષેપન) એટલે શું? કાચના પ્રિઝમ દ્વારા શ્વેત પ્રકાશનું વિભાજન દર્શાવતી આકૃતિ દોરો.
$(ii)$ બે રંગો $A$ અને $B$ નો પ્રકાશ એક પ્રિઝમમાંથી પસાર થાય છે. $A$ એ તેના આપાત માર્ગથી $B$ કરતા વધુ વિચલિત થાય છે. પ્રિઝમમાં કયા રંગની ઝડપ વધુ હશે?

(B) $(i)$ જ્યારે શ્વેત પ્રકાશ કાચના પ્રિઝમમાંથી પસાર થાય છે ત્યારે તે તેના ઘટક રંગોમાં વિભાજિત થાય છે,આ ઘટનાને પ્રકાશનું વિભાજન (વિક્ષેપન) કહેવામાં આવે છે.
$(ii)$ પ્રકાશનું વિચલન માધ્યમમાં તેના વક્રીભવનાંક પર આધાર રાખે છે. વધુ વિચલન એટલે વધુ વક્રીભવનાંક,અને વક્રીભવનાંક એ માધ્યમમાં પ્રકાશની ઝડપના વ્યસ્ત પ્રમાણમાં હોવાથી $(n = c/v)$,જે રંગ વધુ વિચલિત થાય છે $(A)$ તેની ઝડપ ઓછી હોય છે. તેથી,જે રંગ ઓછો વિચલિત થાય છે $(B)$ તેની પ્રિઝમમાં ઝડપ વધુ હોય છે.