$510 \,Hz$ ની આવૃત્તિવાળી સીટી વગાડતી ટ્રેન $72 \,km/hr$ ની ઝડપે સ્ટેશન તરફ આવે છે. જ્યારે ટ્રેન $(1)$ સ્ટેશન તરફ આવે છે અને પછી $(2)$ સ્ટેશનથી દૂર જાય છે ત્યારે પ્લેટફોર્મ પરના અવલોકનકાર દ્વારા સંભળાતી નોંધની આવૃત્તિ અનુક્રમે (હર્ટ્ઝમાં) કેટલી હશે? (હવામાં અવાજનો વેગ $= 320 \,m/s$)

એક ઝડપથી જતો મોટરસાઇકલ સવાર તેની આગળ ટ્રાફિક જામ જુએ છે. તે તેની ગતિ ઘટાડીને $36\, km\, h^{-1}$ કરે છે. તેને જણાય છે કે ટ્રાફિક હળવો થયો છે અને તેની આગળ $18\, km\, h^{-1}$ ની ઝડપે જતી એક કાર $1392\, Hz$ ની આવૃત્તિ સાથે હોર્ન વગાડી રહી છે. જો ધ્વનિની ઝડપ $343\, m s^{-1}$ હોય,તો તેના દ્વારા સંભળાતી હોર્નની આવૃત્તિ .... $Hz$ હશે.

એક કાર ઊંચા ખડક તરફ ગતિ કરી રહી છે. કારનો ડ્રાઈવર $f$ આવૃત્તિનો હોર્ન વગાડે છે. ડ્રાઈવર દ્વારા સાંભળવામાં આવતા પરાવર્તિત અવાજની આવૃત્તિ $2f$ છે. જો $v$ એ ધ્વનિનો વેગ હોય,તો સમાન વેગના એકમોમાં કારનો વેગ કેટલો હશે?

જ્યારે ધ્વનિનો સ્ત્રોત અવલોકનકાર તરફ ગતિ કરે અને દૂર જાય ત્યારે અનુભવાતી આભાસી આવૃત્તિઓ વચ્ચેનો તફાવત એ સ્ત્રોતની મૂળભૂત આવૃત્તિના $2\%$ છે. જો હવામાં ધ્વનિનો વેગ $300 \, m/s$ હોય,તો સ્ત્રોતનો વેગ ... $m/s$ છે (આપેલ છે કે સ્ત્રોતનો વેગ < ધ્વનિનો વેગ).

બે ટ્રેન $A$ અને $B$ એક જ સીધા પાટા પર એક જ દિશામાં અનુક્રમે $20 \ m/s$ અને $30 \ m/s$ ની ઝડપે ગતિ કરી રહી છે,જેમાં $B$ એ $A$ ની આગળ છે. એન્જિન આગળના ભાગમાં છે. ટ્રેન $A$ નું એન્જિન લાંબી સીટી વગાડે છે. ધારો કે સીટીનો અવાજ $f_1=800 \ Hz$ થી $f_2=1120 \ Hz$ સુધીની આવૃત્તિના ઘટકોનો બનેલો છે,જે આકૃતિમાં દર્શાવેલ છે. આમ આવૃત્તિનો ફેલાવો (મહત્તમ આવૃત્તિ - ન્યૂનતમ આવૃત્તિ) $320 \ Hz$ છે. સ્થિર હવામાં અવાજની ઝડપ $340 \ m/s$ છે.
$1.$ સીટીના અવાજની ઝડપ કેટલી છે?
$(A)$ $A$ માં મુસાફરો માટે $340 \ m/s$ અને $B$ માં મુસાફરો માટે $310 \ m/s$
$(B)$ $A$ માં મુસાફરો માટે $360 \ m/s$ અને $B$ માં મુસાફરો માટે $310 \ m/s$
$(C)$ $A$ માં મુસાફરો માટે $310 \ m/s$ અને $B$ માં મુસાફરો માટે $360 \ m/s$
$(D)$ બંને ટ્રેનમાં મુસાફરો માટે $340 \ m/s$
$2.$ ટ્રેન $A$ માં મુસાફરો દ્વારા અવલોકન કરાયેલ સીટીની અવાજની તીવ્રતાનું વિતરણ શ્રેષ્ઠ રીતે કોના દ્વારા દર્શાવવામાં આવે છે?
$3.$ ટ્રેન $B$ માં મુસાફરો દ્વારા અવલોકન કરાયેલ આવૃત્તિનો ફેલાવો કેટલો છે?
$(A)$ $310 \ Hz$ $(B)$ $330 \ Hz$ $(C)$ $350 \ Hz$ $(D)$ $290 \ Hz$
પ્રશ્ન $1, 2$ અને $3$ ના જવાબ આપો.

એક કાર $P$ જે $10 \, m/s$ ની ઝડપે ક્રોસિંગ તરફ આવી રહી છે,તે ક્રોસિંગથી $40 \, m$ આગળ હોય ત્યારે $700 \, Hz$ આવૃત્તિનો હોર્ન વગાડે છે. હવામાં અવાજની ઝડપ $340 \, m/s$ છે. બીજી કાર $Q$ એવા રસ્તા પર સ્થિર છે જે કાર $P$ જે રસ્તા પર ક્રોસિંગ તરફ આવી રહી છે તેને લંબ છે. કાર $Q$ નો ડ્રાઈવર જ્યારે ક્રોસિંગથી $30 \, m$ આગળ હોય ત્યારે કાર $P$ ના હોર્નનો અવાજ સાંભળે છે. કાર $Q$ ના ડ્રાઈવર દ્વારા સંભળાતી આભાસી આવૃત્તિ ..... $Hz$ છે.