વિધાન $X$: પ્રાણી ઉદ્યાનનું સંચાલન ખાનગી સંસ્થાઓ દ્વારા કરવામાં આવે છે. વિધાન $Y$: પ્રાણી ઉદ્યાનનું સંચાલન સરકારી સંસ્થાઓ દ્વારા કરવામાં આવે છે. વિધાન $X$ અને $Y$ માટે નીચેનામાંથી શું સાચું છે?

$S$ વિધાન : વનસ્પતિ સંગ્રહાલયો (Herbaria) સામાન્ય રીતે વનસ્પતિ ઉદ્યાનો અને શૈક્ષણિક અથવા સંશોધન સંસ્થાઓ સાથે સંકળાયેલા હોય છે.
$R$ કારણ : વનસ્પતિ ઉદ્યાન એટલે વિશ્વનાં જુદા જુદાં ભાગોમાંથી લાવેલ વૃક્ષ,ક્ષુપ,છોડ,આરોહી વનસ્પતિઓ અને બીજી જીવંત વનસ્પતિઓનો વૈજ્ઞાનિક ઢબે યોજનાબદ્ધ સંગ્રહ.
$(a)$ $S$ અને $R$ બંને સાચા છે,$R$ એ $S$ ની સાચી સમજૂતી છે.
$(b)$ $S$ અને $R$ બંને સાચા છે,પરંતુ $R$ એ $S$ ની સાચી સમજૂતી નથી.
$(c)$ $S$ સાચું છે અને $R$ ખોટું છે.
$(d)$ $S$ ખોટું છે અને $R$ સાચું છે.

નીચેનામાંથી કઈ જોડી અસત્ય છે?

નીચેના વિધાનોનો અભ્યાસ કરો અને વનસ્પતિ ઉદ્યાન (botanical garden) માટે સાચું વર્ણન પસંદ કરો.
$(i)$ વનસ્પતિની જાતિઓ ઓળખના હેતુ માટે ઉગાડવામાં આવે છે.
$(ii)$ દરેક વનસ્પતિના લેબલિંગમાં તેનું વનસ્પતિશાસ્ત્રીય નામ/વૈજ્ઞાનિક નામ અને તેનું કુળ દર્શાવેલ હોય છે.
$(iii)$ નમૂનાઓ બરણીઓ અને પાત્રોમાં સંગ્રહિત કરવામાં આવે છે.
$(iv)$ તે એક પ્રકારનું સંગ્રહસ્થાન છે જેમાં સૂકા,દબાયેલા અને સંગ્રહિત વનસ્પતિના નમૂનાઓ શીટ્સ પર રાખવામાં આવે છે.

વનસ્પતિ નમૂનાઓના સંગ્રહ માટે એકત્રીકરણ પછી અને દાબન (Pressing) પહેલાં કઈ પ્રક્રિયા કરવામાં આવે છે?

$S$ વિધાન: પ્રાણી ઉદ્યાનો વન્યજીવોના સંરક્ષણ વિશે જાણકારી મેળવવા માટેના કેન્દ્રો તરીકે કાર્ય કરે છે.
$R$ કારણ: વનસ્પતિ ઉદ્યાનોનો ઉપયોગ બીજ બેંક સ્થાપવા માટે થાય છે,જ્યાં દુર્લભ જનીનોના સંરક્ષણ માટે જનીન ભંડોળ (gene pools) બનાવવામાં આવે છે.
$(a)$ $S$ અને $R$ બંને સાચા છે અને $R$ એ $S$ ની સાચી સમજૂતી છે.
$(b)$ $S$ અને $R$ બંને સાચા છે,પરંતુ $R$ એ $S$ ની સાચી સમજૂતી નથી.
$(c)$ $S$ સાચું છે અને $R$ ખોટું છે.
$(d)$ $S$ ખોટું છે અને $R$ સાચું છે.