વાસ્તવિક વાયુનો એક નિશ્ચિત જથ્થો $100 \ atm$ અને $500 \ K$ તાપમાને $0.15 \ dm^3$ કદ રોકે છે,જ્યારે તેનો સંકોચનીયતા અવયવ $1.07$ છે. $300 \ atm$ અને $300 \ K$ તાપમાને (જ્યારે તેનો સંકોચનીયતા અવયવ $1.4$ હોય) તેનું કદ $........ \times 10^{-4} \ dm^3$ હશે (નજીકનો પૂર્ણાંક).

વાસ્તવિક વાયુઓ માટે $p$,$V$ અને $T$ વચ્ચેનો સંબંધ વાન્ડર વાલ્સ સમીકરણ દ્વારા આપવામાં આવે છે:
$(p + \frac{an^2}{V^2})(V - nb) = nRT$
જ્યાં $a$ અને $b$ એ વાન્ડર વાલ્સ અચળાંકો છે,$nb$ એ વાયુના અણુઓના કુલ કદની આશરે બરાબર છે,અને $a$ એ આંતરઆણ્વીય આકર્ષણના મૂલ્યનું માપ છે.
$(i)$ નીચેના વાયુઓને $b$ ના વધતા ક્રમમાં ગોઠવો. કારણ આપો: $O_2, CO_2, H_2, He$
$(ii)$ નીચેના વાયુઓને $a$ ના મૂલ્યના ઘટતા ક્રમમાં ગોઠવો. કારણ આપો: $CH_4, O_2, H_2$

વાસ્તવિક વાયુ (real gas) વિશે શું સાચું છે?

ઊંચા તાપમાને અને નીચા દબાણે,વાન્ડર વાલ્સનું સમીકરણ શેમાં રૂપાંતરિત થાય છે?

$STP$ પર એક વાયુ માટે દબનીય અવયવ (compressibility factor) $1$ કરતા વધારે છે. તેના મોલર કદ $(V_m)$ નું મૂલ્ય શું હશે?

વાસ્તવિક વાયુઓ માટે વાન્ડર વાલ્સ સમીકરણ $\left( p + \frac{a n^2}{V^2} \right) (V - nb) = nRT$ તરીકે લખવામાં આવે છે,જ્યાં $a$ અને $b$ વાન્ડર વાલ્સ અચળાંકો છે. વાયુઓના બે સમૂહ નીચે મુજબ છે:
$(I)$ $O_2, CO_2, H_2, He$
$(II)$ $CH_4, O_2, H_2$
સમૂહ-$I$ માં આપેલા વાયુઓને $b$ ના વધતા ક્રમમાં અને સમૂહ-$II$ માં આપેલા વાયુઓને $a$ ના ઘટતા ક્રમમાં ગોઠવવામાં આવ્યા છે. નીચેનામાંથી સાચો ક્રમ પસંદ કરો: