કાર્બન ડાયોક્સાઇડના $P$ - $T$ ફેઝ ડાયાગ્રામના આધારે નીચેના પ્રશ્નોના જવાબ આપો:
$(a)$ કયા તાપમાન અને દબાણે $CO_{2}$ ની ઘન,પ્રવાહી અને બાષ્પ અવસ્થાઓ સંતુલનમાં રહી શકે છે?
$(b)$ $CO_{2}$ ના ગલનબિંદુ અને ઉત્કલનબિંદુ પર દબાણ ઘટાડવાની શું અસર થાય છે?
$(c)$ $CO_{2}$ માટે ક્રાંતિક તાપમાન અને દબાણ કેટલા છે? તેનું મહત્વ શું છે?
$(d)$ $CO_{2}$ એ $(i)$ $1\;atm$ દબાણે $-70^{\circ}C$ તાપમાને,$(ii)$ $10\;atm$ દબાણે $-60^{\circ}C$ તાપમાને,$(iii)$ $56\;atm$ દબાણે $15^{\circ}C$ તાપમાને ઘન,પ્રવાહી કે વાયુ સ્વરૂપમાં છે?

Vedclass pdf generator app on play store
Vedclass iOS app on app store
(N/A) $CO_{2}$ માટેનો $P-T$ ફેઝ ડાયાગ્રામ આપેલી આકૃતિમાં દર્શાવેલ છે.
$(a)$ બિંદુ $C$ એ $CO_{2}$ ફેઝ ડાયાગ્રામનું ત્રિ-બિંદુ (triple point) છે. આ બિંદુએ તાપમાન $-56.6^{\circ}C$ અને દબાણ $5.11\;atm$ છે. આ સ્થિતિમાં $CO_{2}$ ની ઘન,પ્રવાહી અને બાષ્પ અવસ્થાઓ સંતુલનમાં રહે છે.
$(b)$ દબાણ ઘટવાથી $CO_{2}$ ના ગલનબિંદુ અને ઉત્કલનબિંદુમાં ઘટાડો થાય છે.
$(c)$ $CO_{2}$ માટે ક્રાંતિક તાપમાન $31.1^{\circ}C$ અને ક્રાંતિક દબાણ $73\;atm$ છે. તેનું મહત્વ એ છે કે ક્રાંતિક તાપમાનથી ઉપરના તાપમાને,ગમે તેટલું દબાણ આપવા છતાં $CO_{2}$ ને પ્રવાહીમાં ફેરવી શકાતો નથી.
$(d)$ $P-T$ ફેઝ ડાયાગ્રામના આધારે:
$(i)$ $-70^{\circ}C$ તાપમાન અને $1\;atm$ દબાણે,$CO_{2}$ બાષ્પ (વાયુ) અવસ્થામાં છે.
$(ii)$ $-60^{\circ}C$ તાપમાન અને $10\;atm$ દબાણે,$CO_{2}$ ઘન અવસ્થામાં છે.
$(iii)$ $15^{\circ}C$ તાપમાન અને $56\;atm$ દબાણે,$CO_{2}$ પ્રવાહી અવસ્થામાં છે.

Explore More

Similar Questions

$0^{\circ} C$ તાપમાને લાકડા અને બેન્ઝીનની ઘનતા અનુક્રમે $880 \ kg \ m^{-3}$ અને $900 \ kg \ m^{-3}$ છે. કદ પ્રસરણાંક લાકડા માટે $1.2 \times 10^{-3} \ ^{\circ}C^{-1}$ અને બેન્ઝીન માટે $1.5 \times 10^{-3} \ ^{\circ}C^{-1}$ છે. તો કયા તાપમાને લાકડાનો ટુકડો બેન્ઝીનમાં ડૂબી જશે ($^{\circ} C$ માં)?

એક ઉષ્મીય રીતે અલગ કરેલા પાત્રમાં $0\, ^oC$ તાપમાને $150\, g$ પાણી છે. ત્યારબાદ પાત્રમાંથી હવાને એડિબેટિકલી (ઉષ્મા અવાહક રીતે) બહાર કાઢવામાં આવે છે. પાણીનો અમુક ભાગ બરફમાં ફેરવાય છે અને બાકીનો ભાગ $0\, ^oC$ તાપમાને જ બાષ્પીભવન પામે છે. બાષ્પીભવન પામેલા પાણીનું દળ ....... $g$ ની નજીક હશે. (પાણીની બાષ્પીભવનની ગુપ્ત ઉષ્મા $= 2.10 \times 10^6\, J/kg$ અને પાણીની ગલન ગુપ્ત ઉષ્મા $= 3.36 \times 10^5\, J/kg$)

એક લોલક ઘડિયાળ (જેમાં ધાતુના સળિયા સાથે જોડાયેલ એક નાનો ભારે ગોળો છે) $15 \ ^oC$ તાપમાને દરરોજ $5 \ s$ ઝડપી છે અને $30 \ ^oC$ તાપમાને $10 \ s$ ધીમી છે. જે તાપમાને તે સાચો સમય આપે તે રીતે ડિઝાઇન કરવામાં આવી છે,તે ........ $^oC$ છે.

Difficult
View Solution

નીચેનામાંથી કયા પાત્રમાં મીઠું સંપૂર્ણપણે ઓગળી ગયા પછી દ્રાવણનું તાપમાન વધારે હશે?

એક બંદૂક $300 \ K$ તાપમાન ધરાવતી સીસાની ગોળીને લાકડાના બ્લોકમાં છોડે છે. ગોળીનું ગલનબિંદુ $600 \ K$ છે,તે બ્લોકમાં પ્રવેશે છે અને ઓગળી જાય છે. જો આ પ્રક્રિયા માટે જરૂરી કુલ ઉષ્મા $625 \ J$ હોય,તો ગોળીનું દળ . . . . . . ગ્રામ છે. (સીસાની ગલનગુપ્ત ઉષ્મા $= 2.5 \times 10^4 \ J \ kg^{-1}$ અને સીસાની વિશિષ્ટ ઉષ્મા ધારિતા $= 125 \ J \ kg^{-1} K^{-1}$)

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D exam papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo