નિરપેક્ષ વક્રીભવનાંકની વ્યાખ્યા આપો. માધ્યમ $A$ અને માધ્યમ $B$ ના નિરપેક્ષ વક્રીભવનાંક અનુક્રમે $n_{a}$ અને $n_{b}$ છે. માધ્યમ $A$ ની સાપેક્ષે માધ્યમ $B$ નો વક્રીભવનાંક શું થાય? માધ્યમની પ્રકાશીય ઘનતામાં ફેરફાર થવાથી પ્રકાશનો વેગ કેવી રીતે બદલાય છે?

Vedclass pdf generator app on play store
Vedclass iOS app on app store
(N/A) કોઈ માધ્યમનો નિરપેક્ષ વક્રીભવનાંક એટલે શૂન્યાવકાશમાં પ્રકાશનો વેગ અને તે માધ્યમમાં પ્રકાશના વેગનો ગુણોત્તર. જો $c$ એ શૂન્યાવકાશમાં પ્રકાશનો વેગ હોય અને $v$ એ માધ્યમમાં પ્રકાશનો વેગ હોય,તો $n = c / v$.
જો $n_{a}$ અને $n_{b}$ એ અનુક્રમે માધ્યમ $A$ અને $B$ ના નિરપેક્ષ વક્રીભવનાંક હોય,તો $n_{a} = c / v_{a}$ અને $n_{b} = c / v_{b}$ થાય.
માધ્યમ $A$ ની સાપેક્ષે માધ્યમ $B$ નો વક્રીભવનાંક $(_{a}n_{b})$ નીચે મુજબ મળે:
$_{a}n_{b} = \frac{\text{માધ્યમ } A \text{ માં પ્રકાશનો વેગ}}{\text{માધ્યમ } B \text{ માં પ્રકાશનો વેગ}} = \frac{v_{a}}{v_{b}} = \frac{c/n_{a}}{c/n_{b}} = \frac{n_{b}}{n_{a}}$.
પ્રકાશના વેગ વિશે: પ્રકાશનો વેગ માધ્યમની પ્રકાશીય ઘનતાના વ્યસ્ત પ્રમાણમાં હોય છે. જેમ માધ્યમની પ્રકાશીય ઘનતા વધે છે,તેમ તે માધ્યમમાં પ્રકાશનો વેગ ઘટે છે અને તેનાથી ઉલટું.

Explore More

Similar Questions

તમે અડક્યા વગર ત્રણ પ્રકારના અરીસાઓને કેવી રીતે ઓળખી શકો છો?

બહિર્ગોળ લેન્સ દ્વારા વસ્તુના કદ જેવડું જ વાસ્તવિક અને ઉલટું પ્રતિબિંબ મેળવવા માટે વસ્તુને ક્યાં મૂકવી જોઈએ?

$(a)$ પાણીનો વક્રીભવનાંક $1.33$ છે અને આલ્કોહોલનો વક્રીભવનાંક $1.36$ છે. આ બે માધ્યમોમાંથી કયું માધ્યમ પ્રકાશીય ઘટ્ટ છે? તમારા જવાબ માટે કારણ આપો. પાણીમાંથી આલ્કોહોલમાં ત્રાંસા પ્રવેશતા પ્રકાશના કિરણનો માર્ગ દર્શાવતી કિરણ આકૃતિ દોરો.
$(b)$ હીરાનો નિરપેક્ષ વક્રીભવનાંક $2.42$ છે અને કાચનો નિરપેક્ષ વક્રીભવનાંક $1.50$ છે. કાચની સાપેક્ષે હીરાનો વક્રીભવનાંક શોધો.

આકૃતિમાં દર્શાવ્યા મુજબ પ્રકાશનું એક કિરણ $XY$ ગોલીય અરીસા પર આપાત થાય છે. આકૃતિ ફરીથી દોરો અને તેમાં લંબ,આપાતકોણ અને પરાવર્તનકોણ દર્શાવો.

અંતર્ગોળ અરીસાની સામે વસ્તુને ક્યાં મૂકવાથી તેનું આભાસી અને ચત્તું પ્રતિબિંબ મળે છે?

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D exam papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo