એન્યુપ્લોઇડી (Aneuploidy) ની વ્યાખ્યા આપો. તે પોલીપ્લોઇડી (Polyploidy) થી કેવી રીતે અલગ છે? નીચેની રંગસૂત્રીય અસાધારણતા ધરાવતા વ્યક્તિઓનું વર્ણન કરો:
$(a)$ $21$ મા રંગસૂત્રની ટ્રાયસોમી
$(b)$ $XXY$
$(c)$ $XO$

(A-D) એન્યુપ્લોઇડીની વ્યાખ્યા: કોષ વિભાજન દરમિયાન રંગસૂત્રિકાઓનું અલગીકરણ ન થવાને કારણે રંગસૂત્રોની સંખ્યામાં વધારો કે ઘટાડો થાય છે, જેને એન્યુપ્લોઇડી કહેવાય છે.
એન્યુપ્લોઇડી અને પોલીપ્લોઇડી વચ્ચેનો તફાવત:

એન્યુપ્લોઇડી	પોલીપ્લોઇડી
$(1)$ કોષ વિભાજન દરમિયાન રંગસૂત્રિકાઓ અલગ થવામાં નિષ્ફળ જાય છે.	$(1)$ ટેલોફેઝ પછી કોષરસ વિભાજન (cytokinesis) થતું નથી.
$(2)$ રંગસૂત્રોની જોડમાંથી રંગસૂત્રનો વધારો કે ઘટાડો થાય છે, જેમ કે $2n-1, 2n+1, 2n-2, 2n+2$.	$(2)$ રંગસૂત્રોના આખા સેટમાં ફેરફાર થાય છે, જેમ કે $3n, 4n$.
$(3)$ તે ડાઉન સિન્ડ્રોમ, ટર્નર સિન્ડ્રોમ જેવી ખામીઓ તરફ દોરી જાય છે.	$(3)$ તે વનસ્પતિ સંવર્ધનમાં ઉપયોગી છે.

$(a)$ ડાઉન સિન્ડ્રોમ: આ એક ઓટોસોમલ એન્યુપ્લોઇડી છે જે $21$ મા રંગસૂત્રની વધારાની નકલ (ટ્રાયસોમી) ને કારણે થાય છે. અસરગ્રસ્ત વ્યક્તિ ટૂંકા કદની, નાનું ગોળ માથું, કરચલીવાળી જીભ અને અડધું ખુલ્લું મોઢું ધરાવે છે. શારીરિક અને માનસિક વિકાસ અવરોધાય છે.
$(b)$ ક્લાઈનફેલ્ટર સિન્ડ્રોમ: આ જાતીય રંગસૂત્રોની ટ્રાયસોમી છે, જેમાં વધારાનું $X$ રંગસૂત્ર હોય છે ($47$ રંગસૂત્રો, $XXY$). આવી વ્યક્તિઓમાં પુરુષ લક્ષણોની સાથે સ્ત્રી લક્ષણો (જેમ કે ગાયનેકોમેસ્ટિયા) જોવા મળે છે. તેઓ વંધ્ય પુરુષો છે.
$(c)$ ટર્નર સિન્ડ્રોમ: આ જાતીય રંગસૂત્રની મોનોસોમી છે, જેમાં એક $X$ રંગસૂત્રનો અભાવ હોય છે ($45$ રંગસૂત્રો, $XO$). આવી સ્ત્રીઓ વંધ્ય હોય છે અને ગૌણ જાતીય લક્ષણોનો અભાવ હોય છે.