સંતુલન અચળાંક $K$,પ્રક્રિયા ભાગફળ $Q_{c}$ અને ગિબ્સ મુક્ત ઊર્જા ફેરફાર $\Delta G$ વચ્ચેનો સંબંધ તારવો.

(N/A) ગિબ્સ મુક્ત ઊર્જા ફેરફાર અને પ્રક્રિયા ભાગફળ વચ્ચેનો ઉષ્માગતિશાસ્ત્રીય સંબંધ નીચે મુજબ છે:
$\Delta G = \Delta G^{\circ} + RT \ln Q \quad (Eq. I)$
જ્યાં:
$\Delta G^{\circ} = \text{પ્રમાણિત ગિબ્સ મુક્ત ઊર્જા ફેરફાર}$
$\Delta G = \text{કોઈપણ અવસ્થાએ ગિબ્સ મુક્ત ઊર્જા ફેરફાર}$
$R = \text{વાયુ અચળાંક} = 8.314 \ J \ mol^{-1} \ K^{-1}$
$T = \text{કેલ્વિનમાં તાપમાન}$
$Q = \text{પ્રક્રિયા ભાગફળ}$
સંતુલન સમયે,પ્રણાલી એવી અવસ્થાએ પહોંચે છે જ્યાં $\Delta G = 0$ અને $Q = K_{c}$. આ કિંમતો $(Eq. I)$ માં મૂકતા:
$0 = \Delta G^{\circ} + RT \ln K$
$\Delta G^{\circ} = -RT \ln K$
$\ln K = -\frac{\Delta G^{\circ}}{RT} \quad (Eq. II)$
બંને બાજુ એન્ટિલોગ લેતા:
$K = e^{-\Delta G^{\circ} / RT} \quad (Eq. III)$
$\Delta G^{\circ}$ નું મહત્વ:
જો $\Delta G^{\circ} < 0$,તો $-\Delta G^{\circ} / RT$ ધન છે,તેથી $K > 1$,જે સૂચવે છે કે પ્રક્રિયા સ્વયંભૂ છે અને નીપજોનું પ્રમાણ વધારે છે.
જો $\Delta G^{\circ} > 0$,તો $-\Delta G^{\circ} / RT$ ઋણ છે,તેથી $K < 1$,જે સૂચવે છે કે પ્રક્રિયા અસ્વયંભૂ છે અને પ્રક્રિયકોનું પ્રમાણ વધારે છે.