પ્રિસ્ટલીના પ્રયોગનું વર્ણન કરો.

(N/A) જોસેફ પ્રિસ્ટલી $(1733-1804)$ એ $1770$ માં પ્રયોગોની શ્રેણી કરી હતી જેણે લીલી વનસ્પતિઓના વિકાસમાં હવાના આવશ્યક મહત્વને દર્શાવ્યું હતું.
- પ્રિસ્ટલીએ અવલોકન કર્યું કે બંધ જગ્યામાં (બેલ્સ જારમાં) સળગતી મીણબત્તી થોડા સમયમાં ઓલવાઈ જાય છે (આકૃતિ $a, b$).
- તેવી જ રીતે,બંધ જગ્યામાં રાખેલ ઉંદર પણ થોડા સમયમાં ગૂંગળામણને કારણે મૃત્યુ પામે છે.
- આ અવલોકનોના આધારે,તેમણે તારણ કાઢ્યું કે સળગતી મીણબત્તી અથવા શ્વાસ લેતા પ્રાણીઓ બંને કોઈક રીતે હવાને દૂષિત કરે છે.
- જો કે,જ્યારે તેમણે તે જ બેલ્સ જારમાં ફુદીનાનો છોડ મૂક્યો,ત્યારે તેમણે જોયું કે ઉંદર જીવંત રહ્યો અને મીણબત્તી સતત સળગતી રહી (આકૃતિ $c, d$).
- પ્રિસ્ટલીએ એવી ધારણા કરી કે વનસ્પતિઓ હવામાં તે બધું જ પુનઃસ્થાપિત કરે છે જે શ્વાસ લેતા પ્રાણીઓ અને સળગતી મીણબત્તીઓ દૂર કરે છે.
- ત્યારબાદ,$1774$ માં,પ્રિસ્ટલીએ ઓક્સિજનની શોધ કરી.