વિદ્યુતચુંબકત્વમાં વિવિધ વૈજ્ઞાનિકોના યોગદાનની ચર્ચા કરો. વિદ્યુતચુંબકીય પ્રેરણની વ્યાખ્યા આપો.

Vedclass pdf generator app on play store
Vedclass iOS app on app store
(N/A) લાંબા સમય સુધી વિદ્યુત અને ચુંબકત્વને અલગ અને અસંબંધિત ઘટનાઓ માનવામાં આવતી હતી. $19$ મી સદીના શરૂઆતના દાયકાઓમાં,ઓર્સ્ટેડ,એમ્પીયર અને અન્ય કેટલાક વૈજ્ઞાનિકોના પ્રયોગોએ સ્થાપિત કર્યું કે વિદ્યુત અને ચુંબકત્વ એકબીજા સાથે જોડાયેલા છે. તેઓએ શોધી કાઢ્યું કે ગતિશીલ વિદ્યુતભારો ચુંબકીય ક્ષેત્રો ઉત્પન્ન કરે છે.
ઇંગ્લેન્ડમાં માઈકલ ફેરાડે અને $USA$ માં જોસેફ હેનરીએ $1830$ ની આસપાસ પ્રયોગો દ્વારા સાબિત કર્યું કે જ્યારે બંધ ગૂંચળાઓને બદલાતા ચુંબકીય ક્ષેત્રોમાં રાખવામાં આવે છે,ત્યારે તેમાં વિદ્યુત પ્રવાહ પ્રેરિત થાય છે.
જે ઘટનામાં બદલાતા ચુંબકીય ક્ષેત્રો દ્વારા વિદ્યુત પ્રવાહ ઉત્પન્ન થાય છે,તેને વિદ્યુતચુંબકીય પ્રેરણ કહેવામાં આવે છે.

Explore More

Similar Questions

$2\, cm$ ત્રિજ્યા ધરાવતા એક લાંબા સોલેનોઇડમાં $100\, turns/cm$ છે અને તે $5\, A$ નો વિદ્યુતપ્રવાહ ધરાવે છે. $1\, cm$ ત્રિજ્યા ધરાવતી અને $100\, turns$ તથા $20\, \Omega$ કુલ અવરોધ ધરાવતી એક કોઈલને સોલેનોઇડની અંદર અક્ષીય રીતે મૂકવામાં આવે છે. કોઈલને ગેલ્વેનોમીટર સાથે જોડવામાં આવે છે. જો સોલેનોઇડમાં વિદ્યુતપ્રવાહની દિશા ઉલટાવવામાં આવે,તો ગેલ્વેનોમીટરમાંથી વહેતો વિદ્યુતભાર શોધો.

Difficult
View Solution

આકૃતિમાં દર્શાવેલ પ્રયોગને ધ્યાનમાં લો.
$(a)$ ગેલ્વેનોમીટરમાં મોટું આવર્તન મેળવવા માટે તમે શું કરશો?
$(b)$ ગેલ્વેનોમીટરની ગેરહાજરીમાં પ્રેરિત પ્રવાહની હાજરી તમે કેવી રીતે દર્શાવશો?

$A$ અને $B$ એ બે ધાતુની રીંગ છે જે આકૃતિમાં દર્શાવ્યા મુજબ અનંત લાંબા સીધા વાહક તારની વિરુદ્ધ બાજુઓ પર મૂકવામાં આવી છે. જો તારમાં વિદ્યુતપ્રવાહ ધીમે ધીમે ઘટાડવામાં આવે,તો પ્રેરિત વિદ્યુતપ્રવાહની દિશા શું હશે?

એક ચુંબકીય ક્ષેત્ર $B$ એ $r \le a$ વિસ્તારમાં મર્યાદિત છે અને તે કાગળની બહારની તરફ ( $z$-અક્ષ) નિર્દેશિત છે,જ્યાં $r = 0$ એ વર્તુળાકાર વિસ્તારનું કેન્દ્ર છે. $b$ ત્રિજ્યા $(b > a)$ અને $m$ દળ ધરાવતી એક વિદ્યુતભારિત રીંગ (વિદ્યુતભાર $= Q$) $xy$-સમતલમાં તેનું કેન્દ્ર ઉગમબિંદુ પર રહે તે રીતે મૂકેલી છે. રીંગ મુક્ત રીતે ફરી શકે છે અને સ્થિર છે. ચુંબકીય ક્ષેત્રને $\Delta t$ સમયમાં શૂન્ય કરવામાં આવે છે. ક્ષેત્ર અદ્રશ્ય થયા પછી રીંગનો કોણીય વેગ $\omega$ શોધો.

Difficult
View Solution

કોઈપણ સમયે $t$ પર કોઈલ સાથે સંકળાયેલ ફ્લક્સ $\phi = 10t^2 - 50t + 250$ દ્વારા આપવામાં આવે છે. $t = 3 \ s$ સમયે પ્રેરિત $emf$ ....... $V$ છે.

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D exam papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo