બ્લેક બોડી રેડિયેશન (કૃષ્ણ પદાર્થ વિકિરણ) ની ઘટના સમજાવો.

Vedclass pdf generator app on play store
Vedclass iOS app on app store
(N/A) બ્લેક બોડી રેડિયેશનની ઘટના માટેની પ્રથમ સચોટ સમજૂતી $1900$ માં મેક્સ પ્લાન્કે આપી હતી.
જ્યારે ઘન પદાર્થોને ગરમ કરવામાં આવે છે,ત્યારે તેઓ તરંગલંબાઇના વિશાળ ગાળામાં વિકિરણોનું ઉત્સર્જન કરે છે.
ઉદાહરણ: જ્યારે લોખંડના સળિયાને ભઠ્ઠીમાં ગરમ કરવામાં આવે છે,ત્યારે તે પહેલાં ઝાંખો લાલ રંગ ધારણ કરે છે અને જેમ તાપમાન વધે છે તેમ તે ક્રમશઃ વધુ લાલ થતો જાય છે; રંગ અને આવૃત્તિ બદલાય છે.
બ્લેક બોડી: જે આદર્શ પદાર્થ બધી જ આવૃત્તિના વિકિરણોનું ઉત્સર્જન અને શોષણ કરે છે,તેને બ્લેક બોડી કહેવામાં આવે છે અને આવા પદાર્થ દ્વારા ઉત્સર્જિત વિકિરણને બ્લેક બોડી રેડિયેશન કહેવામાં આવે છે.
ઉત્સર્જિત વિકિરણનું ચોક્કસ આવૃત્તિ વિતરણ: આપેલા તાપમાને,ઉત્સર્જિત વિકિરણની તીવ્રતા તરંગલંબાઇ ઘટવાની સાથે વધે છે,એક ચોક્કસ તરંગલંબાઇએ મહત્તમ મૂલ્ય સુધી પહોંચે છે અને ત્યારબાદ તરંગલંબાઇમાં વધુ ઘટાડો થતાં તે ઘટવા લાગે છે (આકૃતિ જુઓ).
બ્લેક બોડી રેડિયેશનને શાસ્ત્રીય વિદ્યુતચુંબકીય વિકિરણ સિદ્ધાંત દ્વારા સમજાવી શકાતું નથી,પરંતુ પ્લાન્કના ક્વોન્ટમ સિદ્ધાંત દ્વારા સમજાવી શકાય છે.

Explore More

Similar Questions

હાઈડ્રોજન વર્ણપટ્ટમાં પ્રથમ લાયમન સંક્રમણ દરમિયાન ઊર્જા $E = 10.2 \ eV$ છે. આટલી જ ઊર્જા દ્વિતીય બામર શ્રેણી સંક્રમણ દરમિયાન નીચેનામાંથી કઈ સ્પીસીઝમાં જોવા મળે છે?

જો $150 \, pm$ તરંગલંબાઈ ધરાવતો ફોટોન એક પરમાણુ સાથે અથડાય અને તેનો એક આંતરિક બંધિત ઈલેક્ટ્રોન $1.5 \times 10^{7} \, ms^{-1}$ ના વેગ સાથે બહાર ફેંકાય, તો તે ન્યુક્લિયસ સાથે કેટલી ઉર્જાથી બંધાયેલો છે તેની ગણતરી કરો.

બીજી બોહર કક્ષાની ત્રિજ્યા $x$ છે. $4^{th}$ કક્ષામાં રહેલા ઇલેક્ટ્રોનની ડી-બ્રોગ્લી તરંગલંબાઈ આશરે કેટલી હશે?

જો હાઇડ્રોજન પરમાણુ માટે લાયમન શ્રેણીની તરંગલંબાઇની શ્રેણી મર્યાદા $912 \ \mathring{A}$ હોય,તો ઉત્સર્જિત થઈ શકે તેવા બામર શ્રેણીના વિકિરણ માટે તરંગલંબાઇની શ્રેણી મર્યાદા કેટલી હશે?

પરમાણ્વીય ઇલેક્ટ્રોનની કુલ ઉર્જા કેટલી હોય છે?

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D exam papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo