અધિશોષણના ઉપયોગો વિશે સમજૂતી આપો.

(N/A) અધિશોષણની ઘટનાના ઘણા ઉપયોગો છે. મહત્વના ઉપયોગો નીચે મુજબ છે:
$(i)$ ઉચ્ચ શૂન્યાવકાશનું ઉત્પાદન: વેક્યુમ પંપ દ્વારા ખાલી કરેલા પાત્રમાંથી બાકી રહેલી હવાના અંશોને ચારકોલ દ્વારા અધિશોષિત કરીને ખૂબ જ ઉચ્ચ શૂન્યાવકાશ મેળવી શકાય છે.
$(ii)$ ગેસ માસ્ક: કોલસાની ખાણોમાં ઝેરી વાયુઓને અધિશોષિત કરવા માટે સક્રિય ચારકોલ અથવા અધિશોષકોના મિશ્રણથી બનેલા ગેસ માસ્કનો ઉપયોગ થાય છે.
$(iii)$ ભેજનું નિયંત્રણ: સિલિકા અને એલ્યુમિનિયમ જેલનો ઉપયોગ ભેજ દૂર કરવા અને ભેજને નિયંત્રિત કરવા માટે અધિશોષક તરીકે થાય છે.
$(iv)$ દ્રાવણમાંથી રંગીન પદાર્થો દૂર કરવા: પ્રાણીજ ચારકોલ રંગીન અશુદ્ધિઓને અધિશોષિત કરીને દ્રાવણમાંથી રંગ દૂર કરે છે.
$(v)$ વિષમાંગ ઉદ્દીપન: ઉદ્દીપકની ઘન સપાટી પર પ્રક્રિયકોનું અધિશોષણ પ્રક્રિયાનો દર વધારે છે. ઉદાહરણ તરીકે,લોખંડનો ઉપયોગ કરીને એમોનિયાનું ઉત્પાદન,સંપર્ક વિધિ દ્વારા $H_{2}SO_{4}$ નું ઉત્પાદન અને તેલના હાઇડ્રોજનેશનમાં નિકલનો ઉપયોગ.
$(vi)$ નિષ્ક્રિય વાયુઓનું અલગીકરણ: વાયુઓના અધિશોષણના પ્રમાણમાં તફાવતને કારણે,નાળિયેરના ચારકોલ પર વિવિધ તાપમાને અધિશોષણ દ્વારા નિષ્ક્રિય વાયુઓના મિશ્રણને અલગ કરી શકાય છે.
$(vii)$ રોગોની સારવારમાં: ઘણી દવાઓ જંતુઓ પર અધિશોષિત થઈને તેમને મારી નાખવા માટે વપરાય છે.
$(viii)$ ફીણ પ્લવન પદ્ધતિ: પાઈન ઓઈલ અને ફીણકારક એજન્ટનો ઉપયોગ કરીને સલ્ફાઈડ અયસ્કને સિલિકા અને અન્ય માટીના પદાર્થોથી અલગ કરીને સાંદ્ર કરવામાં આવે છે.
$(ix)$ અધિશોષણ સૂચકો: સિલ્વર હેલાઈડ જેવા અવક્ષેપની સપાટીઓ ઈઓસિન,ફ્લુરોસેઈન જેવા રંગોને અધિશોષિત કરે છે,જે અંતિમ બિંદુએ લાક્ષણિક રંગ આપે છે.
$(x)$ ક્રોમેટોગ્રાફિક વિશ્લેષણ: અધિશોષણની ઘટના પર આધારિત ક્રોમેટોગ્રાફિક વિશ્લેષણ વિશ્લેષણાત્મક અને ઔદ્યોગિક ક્ષેત્રોમાં ઘણા ઉપયોગો ધરાવે છે.