જો $B-Cl$ બંધ ધરાવતા અણુમાં દ્વિધ્રુવીય ચાકમાત્રા (dipole moment) હોય,તો સમજાવો કે $BCl_3$ અણુની દ્વિધ્રુવીય ચાકમાત્રા શૂન્ય કેમ છે?

Vedclass pdf generator app on play store
Vedclass iOS app on app store
(N/A) અને $Cl$ પરમાણુઓની વિદ્યુતઋણતામાં તફાવત હોવાને કારણે,$B-Cl$ બંધ સ્વભાવે ધ્રુવીય છે.
જોકે,$BCl_3$ અણુ અધ્રુવીય છે. આનું કારણ એ છે કે $BCl_3$ નો આકાર ત્રિકોણીય સમતલીય (trigonal planar) છે,જે અત્યંત સંમિતિય આકાર છે.
આ બંધારણમાં,ત્રણ $B-Cl$ બંધ દ્વિધ્રુવો એકબીજા સાથે $120^{\circ}$ ના ખૂણે ગોઠવાયેલા હોય છે. કોઈપણ બે $B-Cl$ બંધોની પરિણામી દ્વિધ્રુવીય ચાકમાત્રા ત્રીજા $B-Cl$ બંધની દ્વિધ્રુવીય ચાકમાત્રા જેટલી અને વિરુદ્ધ દિશામાં હોય છે.
પરિણામે,વ્યક્તિગત બંધ દ્વિધ્રુવો એકબીજાની અસરને નાબૂદ કરે છે,જેના પરિણામે $BCl_3$ અણુ માટે ચોખ્ખી દ્વિધ્રુવીય ચાકમાત્રા $\mu = 0$ મળે છે.

Explore More

Similar Questions

નીચેનામાંથી કયો અણુ ધ્રુવીય (polar) છે?

પાણીનો અણુ શા માટે ધ્રુવીય (polar) છે?

નીચે બે વિધાનો આપેલા છે: એકને વિધાન $A$ તરીકે અને બીજાને કારણ $R$ તરીકે લેબલ કરવામાં આવ્યું છે.
વિધાન $A$: $NH_3$ અને $NF_3$ અણુઓ પિરામિડલ આકાર ધરાવે છે અને નાઇટ્રોજન પરમાણુ પર એક અબંધકારક ઇલેક્ટ્રોન યુગ્મ (lone pair) હોય છે. $NH_3$ ની પરિણામી દ્વિધ્રુવ ચાકમાત્રા $NF_3$ કરતા વધારે છે.
કારણ $R$: $NH_3$ માં,અબંધકારક ઇલેક્ટ્રોન યુગ્મને કારણે ઉદ્ભવતો ઓર્બિટલ દ્વિધ્રુવ,$N-H$ બંધોની પરિણામી દ્વિધ્રુવ ચાકમાત્રાની દિશામાં જ હોય છે. $F$ એ સૌથી વધુ વિદ્યુતઋણ તત્વ છે.

નીચેનામાંથી કયું આયનીય દ્રાવકોમાં ઓગળે છે?

$BF_3$ અને $NF_3$ બંને સહસંયોજક અણુઓ છે,પરંતુ $BF_3$ અધ્રુવીય છે અને $NF_3$ ધ્રુવીય છે. તેનું કારણ શું છે?

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D exam papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo