મેન્ડેલીફના આવર્ત કોષ્ટકનું મહત્વનું યોગદાન શું હતું?

Vedclass pdf generator app on play store
Vedclass iOS app on app store
(N/A) મેન્ડેલીફનું આવર્ત કોષ્ટક રસાયણશાસ્ત્રના વિકાસમાં એક મોટી સિદ્ધિ હતી. તેના મહત્વના યોગદાન નીચે મુજબ છે:
$(A)$ તત્વોનો વ્યવસ્થિત અભ્યાસ:
- તેણે તત્વોના રસાયણશાસ્ત્રના અભ્યાસને સરળ બનાવ્યો.
- એક સમૂહમાં રહેલા એક તત્વના ગુણધર્મો જાણીને,તે જ સમૂહના અન્ય તત્વોના ગુણધર્મો સરળતાથી અનુમાનિત કરી શકાય છે.
- આનાથી મોટી સંખ્યામાં તત્વોના ગુણધર્મોનો અભ્યાસ કરવો અને યાદ રાખવું ખૂબ જ ઉપયોગી બન્યું.
$(B)$ પરમાણ્વીય દળમાં સુધારો:
- તેણે કોષ્ટકમાં તત્વોના સ્થાનના આધારે કેટલાક તત્વોના પરમાણ્વીય દળને સુધારવામાં મદદ કરી.
- ઉદાહરણ તરીકે,બેરિલિયમનું પરમાણ્વીય દળ $13.5$ થી સુધારીને $9$ કરવામાં આવ્યું.
- તેવી જ રીતે,ઇન્ડિયમ,સોનું,પ્લેટિનમ વગેરેના પરમાણ્વીય દળ પણ સુધારવામાં આવ્યા.
$(C)$ નવા તત્વોની આગાહી:
- મેન્ડેલીફના સમયમાં માત્ર $56$ તત્વો જાણીતા હતા.
- આ તત્વોને ગોઠવતી વખતે,તેણે અજાણ્યા તત્વો માટે ખાલી જગ્યાઓ છોડી હતી.
- તેણે આ તત્વોના ગુણધર્મોની આગાહી તેમના સ્થાનના આધારે કરી હતી.
- પાછળથી શોધાયેલા આ તત્વોના ગુણધર્મો મેન્ડેલીફ દ્વારા આગાહી કરાયેલ ગુણધર્મો સાથે મળતા આવતા હતા.

Explore More

Similar Questions

ત્રિપુટીનો નિયમ (law of triads) નીચેનામાંથી કયા સમૂહ માટે લાગુ પડે છે?

મેન્ડેલીફે તેમના આવર્તકોષ્ટકમાં કયા તત્વો માટે ખાલી જગ્યાઓ રાખી હતી અને તેમને શું નામ આપ્યા હતા?

Difficult
View Solution

આવર્ત કોષ્ટકમાં ન્યુલેન્ડ્સના યોગદાન વિશે સમજાવો.

કોનું નામ આવર્ત કોષ્ટકના વિકાસ સાથે જોડાયેલું નથી?

જોડકાં જોડી યોગ્ય વિકલ્પ પસંદ કરો.
વિભાગ-$I$ વિભાગ-$II$
$(1)$ લોથર મેયર $(A)$ કેલ્શિયમ સુધી સાચી ગોઠવણી દર્શાવતું આવર્તકોષ્ટક સૌપ્રથમ રજૂ કર્યું.
$(2)$ એ.ઇ.બી. કાનકોર્ટેઇસ $(B)$ આવર્તકોષ્ટકમાં તત્ત્વોને પરમાણુ ભારના ક્રમમાં આડી અને ઊભી હરોળમાં ગોઠવ્યા.
$(3)$ ન્યુલેન્ડ $(C)$ પરમાણુક્રમાંક $101$ ધરાવતા તત્વની શોધ કરી.
$(4)$ સીબોગ $(D)$ આવર્તકોષ્ટકમાં પરમાણુભારને આધારે ગોઠવણી અગત્યની સંકલ્પના છે તેમ સૂચન કર્યું.
$(E)$ સૌપ્રથમ સંભવિત આવર્તકોષ્ટક રજૂ કર્યું.
$(F)$ તત્ત્વોની ત્રણના સમૂહમાં ગોઠવણી કરી.
$(G)$ અષ્ટકનો નિયમ.

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D exam papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo