આકૃતિમાં,બહારના બિંદુ $P$ માંથી,કેન્દ્ર $O$ વાળા વર્તુળ પર સ્પર્શક $PT$ અને રેખાખંડ $PAB$ દોરવામાં આવ્યા છે. $ON$ એ જીવા $AB$ ને લંબ છે. સાબિત કરો કે:
$(i) \quad PA \cdot PB = PN^2 - AN^2$
$(ii) \quad PN^2 - AN^2 = OP^2 - OT^2$
$(iii) \quad PA \cdot PB = PT^2$

Vedclass pdf generator app on play store
Vedclass iOS app on app store
(N/A) $(i)$ આપણે જાણીએ છીએ કે વર્તુળના કેન્દ્રમાંથી જીવા પર દોરેલો લંબ જીવાને દુભાગે છે. $ON \perp AB$ હોવાથી,$AN = BN$ થાય.
હવે,$PA \cdot PB = (PN - AN)(PN + BN)$.
$AN = BN$ હોવાથી,આપણે લખી શકીએ:
$PA \cdot PB = (PN - AN)(PN + AN) = PN^2 - AN^2$.
$(ii)$ કાટકોણ ત્રિકોણ $\triangle ONP$ માં,પાયથાગોરસના પ્રમેય મુજબ:
$OP^2 = ON^2 + PN^2 \implies PN^2 = OP^2 - ON^2$.
આ કિંમતને $PN^2 - AN^2$ માં મૂકતા:
$PN^2 - AN^2 = (OP^2 - ON^2) - AN^2 = OP^2 - (ON^2 + AN^2)$.
કાટકોણ ત્રિકોણ $\triangle ONA$ માં,પાયથાગોરસના પ્રમેય મુજબ,$ON^2 + AN^2 = OA^2$.
તેથી,$PN^2 - AN^2 = OP^2 - OA^2$.
$OA$ અને $OT$ બંને એક જ વર્તુળની ત્રિજ્યા હોવાથી,$OA = OT$.
તેથી,$PN^2 - AN^2 = OP^2 - OT^2$.
$(iii)$ $(i)$ અને $(ii)$ પરથી,આપણી પાસે $PA \cdot PB = OP^2 - OT^2$ છે.
કાટકોણ ત્રિકોણ $\triangle OTP$ માં (જ્યાં $\angle OTP = 90^{\circ}$ કારણ કે સ્પર્શક સ્પર્શબિંદુએ ત્રિજ્યાને લંબ હોય છે),પાયથાગોરસના પ્રમેય મુજબ:
$OP^2 = OT^2 + PT^2 \implies OP^2 - OT^2 = PT^2$.
આમ,$PA \cdot PB = PT^2$.

Explore More

Similar Questions

આકૃતિમાં,વર્તુળ પર સ્પર્શકો $PQ$ અને $PR$ એવી રીતે દોરવામાં આવ્યા છે કે જેથી $\angle RPQ = 30^{\circ}$ થાય. જીવા $RS$ એ સ્પર્શક $PQ$ ને સમાંતર દોરવામાં આવી છે. $\angle RQS$ શોધો. ($^{\circ}$ માં)

Difficult
View Solution

એક રેખા જે વર્તુળને બે ભિન્ન બિંદુઓમાં છેદે છે તેને વર્તુળની $\ldots \ldots \ldots \ldots$ કહેવામાં આવે છે.

આકૃતિમાં,$PQ$ એ વર્તુળની જીવા છે અને $PT$ એ $P$ આગળનો સ્પર્શક છે જેથી $\angle QPT = 60^{\circ}$ થાય. તો $\angle PRQ$ નું માપ શોધો. ($^{\circ}$ માં)

એક વર્તુળ $\square ABCD$ ની ચારેય બાજુઓને સ્પર્શે છે. જો $AB = 5, BC = 8$ અને $CD = 6$ હોય,તો $AD = .......$

Difficult
View Solution

નીચેનામાંથી કયો સમૂહ ભાગ $I$ ના ડેટાને ભાગ $II$ ના ડેટા સાથે યોગ્ય રીતે જોડે છે?
ભાગ $I$ ભાગ $II$
$1.$ $\Delta ABC$ માં,$AB=3, BC=4, AC=5$ $a.$ અંતઃત્રિજ્યા $= 1$
$2.$ $\Delta PQR$ માં,$PQ=5, QR=12, PR=13$ $b.$ અંતઃત્રિજ્યા $= 2$
$3.$ $\Delta XYZ$ માં,$XY=8, YZ=15, XZ=17$ $c.$ અંતઃત્રિજ્યા $= 3$
$4.$ $\Delta MNP$ માં,$MN=20, NP=21, MP=29$ $d.$ અંતઃત્રિજ્યા $= 6$

Difficult
View Solution

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D exam papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo