પરમાણુ ક્રમાંક $14$ ધરાવતું તત્વ સખત છે અને તે એસિડિક ઓક્સાઇડ તથા સહસંયોજક હેલાઇડ બનાવે છે. આ તત્વ નીચેનામાંથી કઈ શ્રેણીમાં આવે છે?

કેટલાક તત્વોના પરમાણુ ક્રમાંક નીચે મુજબ આપેલા છે: $10, 20, 7, 14$.
$(a)$ તત્વોને ઓળખો.
$(b)$ આવર્ત કોષ્ટકમાં આ તત્વોના સમૂહ ક્રમાંક જણાવો.
$(c)$ આવર્ત કોષ્ટકમાં આ તત્વોના આવર્ત જણાવો.

$(a)$ તત્વોની વિદ્યુત-ધન (Electropositive) પ્રકૃતિ સમૂહમાં નીચે તરફ જતાં વધે છે અને આવર્તમાં ડાબેથી જમણે જતાં ઘટે છે.
$(b)$ તત્વોની વિદ્યુત-ઋણતા (Electronegativity) સમૂહમાં નીચે તરફ જતાં ઘટે છે અને આવર્તમાં ડાબેથી જમણે જતાં વધે છે.
$(c)$ પરમાણ્વીય કદ સમૂહમાં નીચે તરફ જતાં વધે છે અને આવર્તમાં ડાબેથી જમણે જતાં ઘટે છે.
$(d)$ ધાત્વીય ગુણધર્મ સમૂહમાં નીચે તરફ જતાં વધે છે અને આવર્તમાં ડાબેથી જમણે જતાં ઘટે છે.
આવર્ત કોષ્ટકના ઉપરના વલણોના આધારે,પરમાણ્વીય ક્રમાંક $3$ થી $9$ ધરાવતા તત્વો વિશે નીચેના પ્રશ્નોના જવાબ આપો:
$(a)$ તેમાંથી સૌથી વધુ વિદ્યુત-ધન તત્વનું નામ જણાવો.
$(b)$ સૌથી વધુ વિદ્યુત-ઋણ તત્વનું નામ જણાવો.
$(c)$ સૌથી નાનું પરમાણ્વીય કદ ધરાવતા તત્વનું નામ જણાવો.
$(d)$ અર્ધધાતુ (Metalloid) હોય તેવા તત્વનું નામ જણાવો.
$(e)$ મહત્તમ સંયોજકતા દર્શાવતા તત્વનું નામ જણાવો.

એક તત્વ આવર્ત કોષ્ટકના $2^{nd}$ સમૂહ અને $3^{rd}$ આવર્તમાં આવેલું છે. તે ઓક્સિજનની હાજરીમાં સળગીને બેઝિક ઓક્સાઈડ બનાવે છે.
$(a)$ જ્યારે આ ઓક્સાઈડને પાણીમાં ઓગાળવામાં આવે ત્યારે સંતુલિત રાસાયણિક સમીકરણ લખો.
$(b)$ આ ઓક્સાઈડના નિર્માણ માટે ઈલેક્ટ્રોન ટપકાંની રચના (electron dot structure) દોરો.

આધુનિક આવર્ત કોષ્ટક વિશે નીચેનામાંથી કયું/કયા વિધાન(નો) ખોટાં છે?
$(i)$ આધુનિક આવર્ત કોષ્ટકમાં તત્વોને તેમના ઘટતા પરમાણ્વીય ક્રમાંકના આધારે ગોઠવવામાં આવ્યા છે.
$(ii)$ આધુનિક આવર્ત કોષ્ટકમાં તત્વોને તેમના વધતા પરમાણ્વીય દળના આધારે ગોઠવવામાં આવ્યા છે.
$(iii)$ સમસ્થાનિકોને આવર્ત કોષ્ટકમાં પાસપાસેના સમૂહ(ઓ)માં મૂકવામાં આવ્યા છે.
$(iv)$ આધુનિક આવર્ત કોષ્ટકમાં તત્વોને તેમના વધતા પરમાણ્વીય ક્રમાંકના આધારે ગોઠવવામાં આવ્યા છે.

બીજા આવર્તના તત્વોની પરમાણ્વીય ત્રિજ્યા નીચે મુજબ છે:

બીજા આવર્તના તત્વો	$B$	$Be$	$O$	$N$	$Li$	$F$	$C$
પરમાણ્વીય ત્રિજ્યા $(pm)$	$88$	$111$	$66$	$74$	$152$	$64$	$77$

$(i)$ આ તત્વોને તેમની પરમાણ્વીય ત્રિજ્યાના ઉતરતા ક્રમમાં ગોઠવો.
$(ii)$ શું આ તત્વો હવે આવર્ત કોષ્ટકના આવર્તની ભાત મુજબ ગોઠવાયેલા છે?
$(iii)$ કયા તત્વનો પરમાણ્વીય ક્રમાંક $(a)$ સૌથી નાનો અને $(b)$ સૌથી મોટો છે તે જણાવો.
$(iv)$ ઉપરના ડેટા પરથી તારણ કાઢો કે આવર્તમાં ડાબેથી જમણે જતાં પરમાણ્વીય કદ અથવા પરમાણ્વીય ત્રિજ્યામાં શું ફેરફાર થાય છે.
$(v)$ આ તત્વોમાંથી એક ધાતુ, એક અધાતુ અને એક અર્ધધાતુનું નામ આપો.
$(vi)$ આવર્તમાં ડાબેથી જમણે જતાં પરમાણ્વીય ત્રિજ્યા કેમ ઘટે છે?