એક ચોક્કસ સ્થળે પૃથ્વીના ચુંબકીય ક્ષેત્રનો સમક્ષિતિજ ઘટક $3.0 \times 10^{-5} \; T$ છે અને ક્ષેત્રની દિશા ભૌગોલિક દક્ષિણથી ભૌગોલિક ઉત્તર તરફ છે. એક ખૂબ લાંબા સીધા વાહકમાંથી $1 \; A$ નો સ્થાયી પ્રવાહ વહે છે. જ્યારે તેને સમક્ષિતિજ ટેબલ પર મૂકવામાં આવે અને પ્રવાહની દિશા $(a)$ પૂર્વથી પશ્ચિમ; $(b)$ દક્ષિણથી ઉત્તર હોય, ત્યારે તેના પર લાગતું એકમ લંબાઈ દીઠ બળ કેટલું હશે?

Vedclass pdf generator app on play store
Vedclass iOS app on app store
(A) પ્રવાહધારિત વાહક પર લાગતું ચુંબકીય બળ $\vec{F} = I(\vec{l} \times \vec{B})$ દ્વારા આપવામાં આવે છે.
બળનું મૂલ્ય $F = I L B \sin \theta$ છે.
એકમ લંબાઈ દીઠ બળ $f = F/L = I B \sin \theta$ છે.
$(a)$ જ્યારે પ્રવાહ પૂર્વથી પશ્ચિમ તરફ વહે છે, ત્યારે પ્રવાહની દિશા અને ચુંબકીય ક્ષેત્ર (દક્ષિણથી ઉત્તર) વચ્ચેનો ખૂણો $\theta = 90^{\circ}$ છે.
તેથી, $f = I B \sin 90^{\circ} = I B = (1 \; A) \times (3.0 \times 10^{-5} \; T) = 3.0 \times 10^{-5} \; N/m$.
બળની દિશા નીચેની તરફ છે (જમણા હાથના નિયમનો ઉપયોગ કરીને).
$(b)$ જ્યારે પ્રવાહ દક્ષિણથી ઉત્તર તરફ વહે છે, ત્યારે પ્રવાહની દિશા અને ચુંબકીય ક્ષેત્ર વચ્ચેનો ખૂણો $\theta = 0^{\circ}$ છે.
તેથી, $f = I B \sin 0^{\circ} = 0 \; N/m$.
આ કિસ્સામાં વાહક પર કોઈ બળ લાગતું નથી.

Explore More

Similar Questions

ચુંબકીયક્ષેત્ર $+Y$ દિશામાં છે. તાર $PQRSTU$ માંથી $i$ જેટલો પ્રવાહ વહે છે. દરેક બાજુની લંબાઈ $L$ છે. તાર પર લાગતું પરિણામી બળ કેટલું હશે?

આકૃતિમાં દર્શાવ્યા મુજબ, $30 \sqrt{3} \text{ cm}$ લંબાઈના એક સમાન સીધા તારને સમબાજુ ત્રિકોણ $ABC$ ના સ્વરૂપમાં વાળવામાં આવે છે. $2 \text{ T}$ નું સમાન ચુંબકીય ક્ષેત્ર બાજુ $BC$ ને સમાંતર લાગુ કરવામાં આવે છે. જો તારમાંથી વહેતો પ્રવાહ $2 \text{ A}$ હોય, તો બાજુ $AC$ પર લાગતા બળનું મૂલ્ય કેટલું હશે? ($\overline{B}$ એ ચુંબકીય ક્ષેત્રની દિશા દર્શાવે છે).

$i$ વિદ્યુતપ્રવાહ ધરાવતો એક તાર $y = a \sin \left( \frac{\pi x}{L} \right)$,$0 \leq x \leq 2L$ વક્રના સ્વરૂપમાં સમાન ચુંબકીય ક્ષેત્રમાં મૂકવામાં આવ્યો છે. તાર પર લાગતું બળ કેટલું હશે?

Difficult
View Solution

$1 \, \Omega$ અવરોધ, $2 \times 10^{-6} \, \Omega m$ અવરોધકતા, $10 \, mm^2$ આડછેદનું ક્ષેત્રફળ અને $500 \, g$ દળ ધરાવતો $2 \, A$ વિદ્યુતપ્રવાહ ધારિત સીધો ધાતુનો તાર એક સમાન ચુંબકીય ક્ષેત્ર $\vec{B}$ લગાડીને હવામાં આડો લટકાવવામાં આવ્યો છે. $B$ નું મૂલ્ય . . . . . . . $\times 10^{-1} \, T$ છે (આપેલ છે, $g=10 \, m/s^2$).

એક લાંબો તાર $A$ એ $10 \, A$ નો વિદ્યુતપ્રવાહ વહન કરે છે. બીજો એક લાંબો તાર $B$,જે $A$ ને સમાંતર છે અને $A$ થી $0.1 \, m$ દૂર છે,તે $A$ ની વિરુદ્ધ દિશામાં $5 \, A$ નો વિદ્યુતપ્રવાહ વહન કરે છે. તાર $B$ ની એકમ લંબાઈ દીઠ અનુભવાતા બળનું મૂલ્ય અને પ્રકાર શું છે? $(\mu_0 = 4\pi \times 10^{-7} \, T \cdot m/A)$

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D exam papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo