બે વિદ્યુતભારો $\pm 10\; \mu C$ ને $5.0\; mm$ ના અંતરે મૂકવામાં આવ્યા છે. આકૃતિ $(a)$ માં દર્શાવ્યા મુજબ,ડાયપોલની અક્ષ પર તેના કેન્દ્ર $O$ થી $15\; cm$ દૂર ધન વિદ્યુતભારની બાજુએ આવેલા બિંદુ $P$ પર,અને આકૃતિમાં દર્શાવ્યા મુજબ,$O$ માંથી પસાર થતી અને ડાયપોલની અક્ષને લંબ રેખા પર $O$ થી $15\; cm$ દૂર આવેલા બિંદુ $Q$ પર વિદ્યુતક્ષેત્ર નક્કી કરો.

Vedclass pdf generator app on play store
Vedclass iOS app on app store
(N/A) $+10\; \mu C$ વિદ્યુતભારને કારણે $P$ પરનું ક્ષેત્ર $E_1 = \frac{1}{4 \pi \varepsilon_0} \frac{q}{(r-a)^2} = \frac{9 \times 10^9 \times 10^{-5}}{(0.15 - 0.0025)^2} \approx 4.13 \times 10^6\; N/C$ ($BP$ ની દિશામાં).
$-10\; \mu C$ વિદ્યુતભારને કારણે $P$ પરનું ક્ષેત્ર $E_2 = \frac{1}{4 \pi \varepsilon_0} \frac{q}{(r+a)^2} = \frac{9 \times 10^9 \times 10^{-5}}{(0.15 + 0.0025)^2} \approx 3.86 \times 10^6\; N/C$ ($PA$ ની દિશામાં).
$P$ પરનું પરિણામી વિદ્યુતક્ષેત્ર $E_P = E_1 - E_2 = 2.7 \times 10^5\; N/C$ ($BP$ ની દિશામાં).
ડાયપોલના સૂત્ર $E = \frac{2p}{4 \pi \varepsilon_0 r^3}$ નો ઉપયોગ કરતા,જ્યાં $p = q(2a) = 10^{-5} \times 0.005 = 5 \times 10^{-8}\; C\cdot m$,આપણને $E = \frac{2 \times 9 \times 10^9 \times 5 \times 10^{-8}}{(0.15)^3} = 2.67 \times 10^5\; N/C$ મળે છે.
$(b)$ $B$ પરના $+10\; \mu C$ વિદ્યુતભારને કારણે $Q$ પરનું ક્ષેત્ર $E_B = \frac{1}{4 \pi \varepsilon_0} \frac{q}{r^2+a^2} = \frac{9 \times 10^9 \times 10^{-5}}{(0.15)^2 + (0.0025)^2} \approx 3.99 \times 10^6\; N/C$.
$A$ પરના $-10\; \mu C$ વિદ્યુતભારને કારણે $Q$ પરનું ક્ષેત્ર $E_A = 3.99 \times 10^6\; N/C$.
પરિણામી ક્ષેત્ર $E_Q = 2 E_B \cos \theta = 2 E_B \frac{a}{\sqrt{r^2+a^2}} = 2 \times 3.99 \times 10^6 \times \frac{0.0025}{\sqrt{0.15^2 + 0.0025^2}} \approx 1.33 \times 10^5\; N/C$ ($BA$ ની દિશામાં).
ડાયપોલના સૂત્ર $E = \frac{p}{4 \pi \varepsilon_0 r^3} = \frac{9 \times 10^9 \times 5 \times 10^{-8}}{(0.15)^3} = 1.33 \times 10^5\; N/C$ જે ડાયપોલ મોમેન્ટની વિરુદ્ધ દિશામાં છે.

Explore More

Similar Questions

$q = 2 \times 10^{-6} \ C$ અને અંતર $d = 0.01 \ m$ ધરાવતા ઇલેક્ટ્રિક ડાઈપોલ માટે,જો બાહ્ય વિદ્યુતક્ષેત્ર $E = 5 \times 10^{5} \ N/C$ હોય,તો ડાઈપોલ પર લાગતું મહત્તમ ટોર્ક શોધો.

એક આપેલ વિદ્યુતભાર વિદ્યુત ડાયપોલની અક્ષીય સ્થિતિમાં અમુક અંતરે રહેલો છે અને $F$ જેટલું બળ અનુભવે છે. જો વિદ્યુતભારનું અંતર બમણું કરવામાં આવે,તો વિદ્યુતભાર પર લાગતું બળ કેટલું થશે?

ડાયપોલની ઇલેક્ટ્રિક ડાયપોલ મોમેન્ટ અને તેના વિષુવવૃત્તીય રેખા પરના ઇલેક્ટ્રિક ફિલ્ડની તીવ્રતા વચ્ચેનો ખૂણો કેટલો હોય છે ($^{\circ}$ માં)?

$\vec{P}$ ડાયપોલ મોમેન્ટ ધરાવતો એક વિદ્યુત ડાયપોલ $\vec{E}$ તીવ્રતા ધરાવતા સમાન વિદ્યુતક્ષેત્રને સમાંતર મૂકવામાં આવ્યો છે. તેને $180^{\circ}$ જેટલું ફેરવતા થતું કાર્ય . . . . . . છે.

એક વિદ્યુત ડાયપોલને અસમાન વિદ્યુતક્ષેત્રમાં $30^o$ ના ખૂણે મૂકવામાં આવે છે. ડાયપોલ અનુભવશે:

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D exam papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo