વિઘટકો (Decomposers) એટલે શું? નિવસનતંત્રમાં તેમની ભૂમિકા જણાવો.
(N/A) વિઘટકો એવા સજીવો છે જે વનસ્પતિઓ અને પ્રાણીઓના મૃત અવશેષોમાં રહેલા જટિલ કાર્બનિક પદાર્થોનું સરળ અકાર્બનિક પદાર્થોમાં વિઘટન કરે છે.
નિવસનતંત્રમાં વિઘટકોની ભૂમિકા:
$(i)$ તેઓ મૃત કાર્બનિક પદાર્થોનું વિઘટન કરીને પર્યાવરણને સાફ રાખવામાં મદદ કરે છે,તેથી તેમને કુદરતના સફાઈ કામદારો કહેવામાં આવે છે.
$(ii)$ તેઓ પોષક તત્વોના ચક્રમાં મહત્વની ભૂમિકા ભજવે છે,કારણ કે તેઓ આવશ્યક ખનિજોને જમીનમાં પાછા મુક્ત કરે છે,જેનો ઉપયોગ ઉત્પાદકો (વનસ્પતિઓ) દ્વારા ફરીથી કરવામાં આવે છે.
$(iii)$ તેઓ જટિલ કાર્બનિક સંયોજનોને ઉપયોગી સ્વરૂપમાં રૂપાંતરિત કરીને જીવાવરણમાં પોષક તત્વોનું સંતુલન જાળવવામાં મદદ કરે છે.
નિવસનતંત્રમાં વિઘટકોની ભૂમિકા:
$(i)$ તેઓ મૃત કાર્બનિક પદાર્થોનું વિઘટન કરીને પર્યાવરણને સાફ રાખવામાં મદદ કરે છે,તેથી તેમને કુદરતના સફાઈ કામદારો કહેવામાં આવે છે.
$(ii)$ તેઓ પોષક તત્વોના ચક્રમાં મહત્વની ભૂમિકા ભજવે છે,કારણ કે તેઓ આવશ્યક ખનિજોને જમીનમાં પાછા મુક્ત કરે છે,જેનો ઉપયોગ ઉત્પાદકો (વનસ્પતિઓ) દ્વારા ફરીથી કરવામાં આવે છે.
$(iii)$ તેઓ જટિલ કાર્બનિક સંયોજનોને ઉપયોગી સ્વરૂપમાં રૂપાંતરિત કરીને જીવાવરણમાં પોષક તત્વોનું સંતુલન જાળવવામાં મદદ કરે છે.
Explore More
Similar Questions
$(a)$ જમીનનું પ્રદૂષણ કેવી રીતે થાય છે?
$(b)$ જમીનનું પ્રદૂષણ અટકાવવાના ત્રણ ઉપાયો લખો.
$(b)$ જમીનનું પ્રદૂષણ અટકાવવાના ત્રણ ઉપાયો લખો.
Medium
View Solutionવાતાવરણમાં $CO_{2}$ ની સાંદ્રતા વધવાના કોઈપણ બે કારણો જણાવો.
Easy
View Solutionકાર્બન ડાયોક્સાઇડ વનસ્પતિઓ માટે આવશ્યક છે. આપણે તેને પ્રદૂષક શા માટે ગણીએ છીએ?
Medium
View Solution$(a)$ આપેલ ચક્રમાં ખાલી જગ્યાઓ $1, 2, 3, 4$ અને $5$ શું દર્શાવે છે?
$(b)$ એવી બે કુદરતી અને એક માનવસર્જિત પ્રક્રિયાના નામ આપો જેના દ્વારા $CO_2$ વાતાવરણમાં પાછો ફરે છે.
$(c)$ કાર્બન ડાયોક્સાઇડ વનસ્પતિઓ માટે જરૂરી છે પરંતુ તે એક પ્રદૂષક પણ છે. તમારા જવાબનું સમર્થન કરો.
$(b)$ એવી બે કુદરતી અને એક માનવસર્જિત પ્રક્રિયાના નામ આપો જેના દ્વારા $CO_2$ વાતાવરણમાં પાછો ફરે છે.
$(c)$ કાર્બન ડાયોક્સાઇડ વનસ્પતિઓ માટે જરૂરી છે પરંતુ તે એક પ્રદૂષક પણ છે. તમારા જવાબનું સમર્થન કરો.
Medium
View Solution$(a)$ સજીવો જમીન પર કેવી રીતે આધાર રાખે છે?
$(b)$ શું પાણીમાં રહેતા સજીવો સંસાધન તરીકે જમીનથી સંપૂર્ણપણે સ્વતંત્ર છે?
$(b)$ શું પાણીમાં રહેતા સજીવો સંસાધન તરીકે જમીનથી સંપૂર્ણપણે સ્વતંત્ર છે?
Medium
View SolutionVedclass Products
For Students
Vedclass Test Series
Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.
Start Free TrialFor Teachers
Exam Paper Generator
Generate Set A/B/C/D exam papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.
Try FreeFor Institutes
Online Exam Module
Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.
See Demo