ઉષ્મા કિરણો (heat rays) એટલે શું?

Vedclass pdf generator app on play store
Vedclass iOS app on app store
(N/A) ઉષ્મા કિરણો,જેને ઉષ્મીય વિકિરણ તરીકે પણ ઓળખવામાં આવે છે,તે પદાર્થના તાપમાનને કારણે તેના દ્વારા ઉત્સર્જિત થતા વિદ્યુતચુંબકીય તરંગો છે.
આ કિરણો મુખ્યત્વે વિદ્યુતચુંબકીય વર્ણપટના ઇન્ફ્રારેડ વિભાગમાં હોય છે,જેની તરંગલંબાઇ સામાન્ય રીતે $700 \ nm$ થી $1 \ mm$ ની વચ્ચે હોય છે.
વહન (conduction) અને ઉષ્માનયન (convection) થી વિપરીત,ઉષ્મા કિરણોને પ્રસરણ માટે કોઈ ભૌતિક માધ્યમની જરૂર હોતી નથી અને તે શૂન્યાવકાશમાં પ્રકાશની ઝડપે $(c \approx 3 \times 10^8 \ m/s)$ મુસાફરી કરી શકે છે.
પરમ શૂન્ય $(0 \ K)$ થી ઉપરના તાપમાને રહેલી તમામ વસ્તુઓ આ કિરણોનું ઉત્સર્જન કરે છે.

Explore More

Similar Questions

કાળા,રાખોડી અને સફેદ રંગની ત્રણ વસ્તુઓ $2800\,^oC$ સુધીની પ્રતિકૂળ પરિસ્થિતિઓનો સામનો કરી શકે છે. આ વસ્તુઓને ભઠ્ઠીમાં નાખવામાં આવે છે જ્યાં તે દરેક $2000\,^oC$ તાપમાન પ્રાપ્ત કરે છે. કઈ વસ્તુ સૌથી વધુ તેજસ્વી રીતે ચમકશે?

નીચેનામાંથી કયું વિધાન ઉષ્મીય વિકિરણ (thermal radiation) માટે સાચું નથી?

$V$ કદના પાત્રમાં બંધ બ્લેકબોડી રેડિયેશનનું તાપમાન $100^{\circ} C$ થી વધારીને $1000^{\circ} C$ કરવામાં આવે છે. આ પ્રક્રિયામાં જરૂરી ઉષ્મા કેટલી છે?

નિર્ણાયક તાપમાન $T$ પર એક ઘનાકાર બોક્સમાં રહેલા કૃષ્ણ પદાર્થ (black body) ના વિકિરણનો વિચાર કરો. જો બોક્સની દરેક બાજુની લંબાઈ બમણી કરવામાં આવે અને બોક્સની દીવાલોનું તાપમાન તથા વિકિરણનું તાપમાન અડધું કરવામાં આવે, તો કુલ ઊર્જા

સૂર્ય બધી જ દિશામાં વિકિરણનું ઉત્સર્જન કરે છે। પૃથ્વી પર પ્રતિ સેકન્ડ આશરે $1.4 \ kW/m^2$ વિકિરણનો જથ્થો મળે છે। સૂર્ય અને પૃથ્વી વચ્ચેનું અંતર $1.5 \times 10^{11} \ m$ છે। સૂર્ય પ્રતિદિન કેટલું દળ ગુમાવશે? $(1 \ \text{દિવસ} = 86400 \ s)$

Difficult
View Solution

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D exam papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo