કાર્નોટ ચક્ર એટલે શું? આકૃતિ દોરીને સમજાવો.

Vedclass pdf generator app on play store
Vedclass iOS app on app store
(N/A) કાર્નોટ ચક્ર એ સાદી કાર્નોટ દ્વારા પ્રસ્તાવિત એક સૈદ્ધાંતિક થર્મોડાયનેમિક ચક્ર છે. તે $T_{1}$ (સ્ત્રોત) અને $T_{2}$ (સિંક) તાપમાન ધરાવતા બે ઉષ્મા ભંડારો વચ્ચે કાર્યરત સૌથી કાર્યક્ષમ ઉષ્મા એન્જિનનું વર્ણન કરે છે,જ્યાં $T_{1} > T_{2}$ છે.
આ ચક્ર ચાર પ્રતિવર્તી પ્રક્રિયાઓનો બનેલો છે:
$1$. પ્રતિવર્તી સમતાપી વિસ્તરણ: વાયુ $T_{1}$ તાપમાને વિસ્તરણ પામે છે અને સ્ત્રોતમાંથી $Q_{1}$ ઉષ્માનું શોષણ કરે છે.
$2$. પ્રતિવર્તી સમોષ્મી વિસ્તરણ: વાયુ ઉષ્માના વિનિમય વગર વધુ વિસ્તરણ પામે છે અને તેનું તાપમાન $T_{1}$ થી ઘટીને $T_{2}$ થાય છે.
$3$. પ્રતિવર્તી સમતાપી સંકોચન: વાયુ $T_{2}$ તાપમાને સંકોચન પામે છે અને સિંકને $Q_{2}$ ઉષ્મા મુક્ત કરે છે.
$4$. પ્રતિવર્તી સમોષ્મી સંકોચન: વાયુ ઉષ્માના વિનિમય વગર વધુ સંકોચન પામે છે અને તેનું તાપમાન $T_{2}$ થી વધીને ફરીથી $T_{1}$ થાય છે.
કાર્નોટ ચક્ર માટેનો $P-V$ આલેખ આકૃતિમાં દર્શાવેલ છે.

Explore More

Similar Questions

કાર્નોટ એન્જિનમાં,જેમ વાયુ સિંકને ઉષ્મા ઉર્જા આપે છે,તેમ સિંકનું તાપમાન

જ્યારે સિંકનું તાપમાન $300 \ K$ હોય,ત્યારે કાર્નોટ એન્જિનની કાર્યક્ષમતા $25 \%$ છે. કાર્યક્ષમતા $50 \%$ કરવા માટે સોર્સના તાપમાનમાં કેટલો વધારો કરવો પડે ($K$ માં)?

એક કાર્નો એન્જિન જેની કાર્યક્ષમતા $40\%$ છે,તે $500 \ K$ તાપમાને જાળવી રાખેલા સ્ત્રોતમાંથી ઉષ્મા મેળવે છે. જો $60\%$ કાર્યક્ષમતા ધરાવતું એન્જિન મેળવવું હોય,તો સમાન એક્ઝોસ્ટ (સિંક) તાપમાન માટે ઇનટેક તાપમાન કેટલું હોવું જોઈએ ($K$ માં)?

કઈ આદર્શ સ્થિતિમાં કાર્નોટ એન્જિનની કાર્યક્ષમતા $100 \%$ થાય છે?

$100\,^{\circ}C$ અને $-23\,^{\circ}C$ ના રિઝર્વોયર તાપમાન સાથે કાર્ય કરતા કાર્નોટ એન્જિનની કાર્યક્ષમતા કેટલી હશે?

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D exam papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo