વિદ્યુતવિભાજન કોષ (electrolytic cell) એટલે શું? તેના ઉપયોગો જણાવો.

(N/A) વિદ્યુતવિભાજન કોષ એ એક એવું સાધન છે જેમાં બિન-સ્વયંસ્ફુરિત રાસાયણિક પ્રક્રિયા કરવા માટે બાહ્ય વોલ્ટેજ સ્ત્રોતનો ઉપયોગ થાય છે. આ કોષમાં,બાહ્ય વિદ્યુત ઊર્જાનું રાસાયણિક ઊર્જામાં રૂપાંતર થાય છે.
ઉપયોગો: વિદ્યુત-રાસાયણિક પ્રક્રિયાઓ પ્રયોગશાળાઓ અને રાસાયણિક ઉદ્યોગોમાં વ્યાપકપણે ઉપયોગી છે. તેના કેટલાક મુખ્ય ઉપયોગો નીચે મુજબ છે:
$(i)$ ધાતુઓનું શુદ્ધિકરણ: ઉદાહરણ તરીકે,અશુદ્ધ કોપરને ઉચ્ચ શુદ્ધતા ધરાવતા કોપરમાં રૂપાંતરિત કરવામાં આવે છે. આ માટે,અશુદ્ધ કોપર ધાતુનો એનોડ તરીકે ઉપયોગ થાય છે,જે $DC$ પ્રવાહ પસાર કરવાથી ઓગળી જાય છે અને દ્રાવણના $Cu^{2+}$ આયનો રિડક્શન પામીને કેથોડ પર જમા થાય છે.
$(ii)$ ધાતુઓનું ઉત્પાદન: $Na, Mg,$ અને $Al$ જેવી ધાતુઓ તેમના આયનોના રિડક્શન દ્વારા મેળવી શકાય છે. સોડિયમ અને મેગ્નેશિયમ ધાતુઓ તેમના પીગળેલા ક્લોરાઈડના વિદ્યુતવિભાજન દ્વારા મેળવવામાં આવે છે,જ્યારે $Al$ ને ક્રાયોલાઈટની હાજરીમાં એલ્યુમિનિયમ ઓક્સાઈડના વિદ્યુતવિભાજન દ્વારા મેળવવામાં આવે છે.