શા માટે સંક્રાંતિ તત્વો મોટી સંખ્યામાં સંકીર્ણ સંયોજનો બનાવે છે?
(N/A) સંકીર્ણ સંયોજનો એવા છે જેમાં ધાતુ આયનો સંખ્યાબંધ ઋણાયનો અથવા તટસ્થ અણુઓ સાથે જોડાઈને લાક્ષણિક ગુણધર્મો ધરાવતી સંકીર્ણ સ્પીસીઝ બનાવે છે. ઉદાહરણો: $[Fe(CN)_{6}]^{3-}$,$[Fe(CN)_{6}]^{4-}$,$[Cu(NH_{3})_{4}]^{2+}$,અને $[PtCl_{4}]^{2-}$.
સંક્રાંતિ તત્વોમાં સંકીર્ણ સંયોજનો બનાવવાની પ્રબળ વૃત્તિ હોય છે કારણ કે:
$(i)$ ધાતુ આયનોનું નાનું કદ.
$(ii)$ ઉચ્ચ કેન્દ્રીય વીજભાર.
$(iii)$ લિગેન્ડ્સ દ્વારા દાન કરાયેલ ઇલેક્ટ્રોનની અબંધકારક ઇલેક્ટ્રોન યુગ્મ (lone pair) ને સમાવવા માટે યોગ્ય ઉર્જા ધરાવતી ખાલી $d$-કક્ષકોની ઉપલબ્ધતા.
સંક્રાંતિ તત્વોમાં સંકીર્ણ સંયોજનો બનાવવાની પ્રબળ વૃત્તિ હોય છે કારણ કે:
$(i)$ ધાતુ આયનોનું નાનું કદ.
$(ii)$ ઉચ્ચ કેન્દ્રીય વીજભાર.
$(iii)$ લિગેન્ડ્સ દ્વારા દાન કરાયેલ ઇલેક્ટ્રોનની અબંધકારક ઇલેક્ટ્રોન યુગ્મ (lone pair) ને સમાવવા માટે યોગ્ય ઉર્જા ધરાવતી ખાલી $d$-કક્ષકોની ઉપલબ્ધતા.
Explore More
Similar Questions
નીચેનામાંથી કયું સંક્રાંતિ તત્વની ઇલેક્ટ્રોનિક રચના દર્શાવે છે?
Easy
View Solutionનીચેનામાંથી કયા તત્વ માટે,$M^{3+} / M^{2+}$ પ્રમાણિત ઇલેક્ટ્રોડ પોટેન્શિયલ સૌથી વધુ ધન છે?
$d$-વિભાગના તત્વો સરળતાથી મિશ્રધાતુઓ (alloys) બનાવે છે કારણ કે......
Easy
View Solution$M^{2+} / M$ અને $M^{3+} / M^{2+}$ પ્રણાલીઓ માટે,કેટલીક ધાતુઓના ${E^{\Theta}}$ મૂલ્યો નીચે મુજબ છે:
$Cr^{2+} / Cr : -0.9 \ V$
$Cr^{3+} / Cr^{2+} : -0.4 \ V$
$Mn^{2+} / Mn : -1.2 \ V$
$Mn^{3+} / Mn^{2+} : +1.5 \ V$
$Fe^{2+} / Fe : -0.4 \ V$
$Fe^{3+} / Cr^{2+} : +0.8 \ V$
આ માહિતીનો ઉપયોગ કરીને નીચેના પર ટિપ્પણી કરો:
$(i)$ $Cr^{3+}$ અથવા $Mn^{3+}$ ની સરખામણીમાં એસિડિક દ્રાવણમાં $Fe^{3+}$ ની સ્થિરતા અને
$(ii)$ ક્રોમિયમ અથવા મેંગેનીઝ ધાતુની સમાન પ્રક્રિયાની સરખામણીમાં આયર્નનું ઓક્સિડેશન થવાની સરળતા.
$Cr^{2+} / Cr : -0.9 \ V$
$Cr^{3+} / Cr^{2+} : -0.4 \ V$
$Mn^{2+} / Mn : -1.2 \ V$
$Mn^{3+} / Mn^{2+} : +1.5 \ V$
$Fe^{2+} / Fe : -0.4 \ V$
$Fe^{3+} / Cr^{2+} : +0.8 \ V$
આ માહિતીનો ઉપયોગ કરીને નીચેના પર ટિપ્પણી કરો:
$(i)$ $Cr^{3+}$ અથવા $Mn^{3+}$ ની સરખામણીમાં એસિડિક દ્રાવણમાં $Fe^{3+}$ ની સ્થિરતા અને
$(ii)$ ક્રોમિયમ અથવા મેંગેનીઝ ધાતુની સમાન પ્રક્રિયાની સરખામણીમાં આયર્નનું ઓક્સિડેશન થવાની સરળતા.
Medium
View Solutionનીચેનામાંથી કઈ જોડીમાં,બંને તત્વો $(n-1)d^{10} ns^2$ ઇલેક્ટ્રોન રચના ધરાવતા નથી?
MediumKCET 2025
View SolutionVedclass Products
For Students
Vedclass Test Series
Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.
Start Free TrialFor Teachers
Exam Paper Generator
Generate Set A/B/C/D exam papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.
Try FreeFor Institutes
Online Exam Module
Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.
See Demo