ડાયબોરેનની બનાવટ લખો અને તેના ભૌતિક તથા રાસાયણિક ગુણધર્મો જણાવો.

(N/A) બનાવટ:
- સૌથી સાદું બોરોન હાઇડ્રાઇડ ડાયબોરેન છે. તે ડાયઇથાઇલ ઇથરમાં બોરોન ટ્રાયફ્લોરાઇડની $LiAlH_{4}$ સાથે પ્રક્રિયા કરીને બનાવવામાં આવે છે.
$4 BF_{3} + 3 LiAlH_{4} \rightarrow 2 B_{2}H_{6} + 3 LiF + 3 AlF_{3}$
- ડાયબોરેન બનાવવાની અનુકૂળ પ્રયોગશાળા પદ્ધતિમાં સોડિયમ બોરોહાઇડ્રાઇડનું આયોડિન સાથે ઓક્સિડેશન કરવામાં આવે છે.
$I_{2} + 2 NaBH_{4} \rightarrow B_{2}H_{6} + 2 NaI + H_{2}$
- ઔદ્યોગિક સ્તરે ડાયબોરેન $BF_{3}$ ની સોડિયમ હાઇડ્રાઇડ સાથેની પ્રક્રિયા દ્વારા ઉત્પન્ન થાય છે.
$2 BF_{3} + 6 NaH \stackrel{450 \ K}{\longrightarrow} B_{2}H_{6} + 6 NaF$
ભૌતિક ગુણધર્મો:
- ડાયબોરેન એ રંગહીન,અત્યંત ઝેરી વાયુ છે જેનું ઉત્કલનબિંદુ $180 \ K$ છે.
- ડાયબોરેન હવામાં ખુલ્લું મુકતા આપમેળે સળગી ઉઠે છે.
- તે ઓક્સિજનમાં સળગીને પુષ્કળ પ્રમાણમાં ઉર્જા મુક્ત કરે છે.
રાસાયણિક ગુણધર્મો:
- બોરેન પાણી દ્વારા સરળતાથી જળવિભાજિત થઈને બોરિક એસિડ આપે છે.
$B_{2}H_{6(g)} + 6 H_{2}O_{(l)} \rightarrow 2 B(OH)_{3(aq)} + 6 H_{2(g)}$
- ડાયબોરેન લુઈસ બેઇઝ $(L)$ સાથે વિભાજન પ્રક્રિયા કરીને બોરેન એડક્ટ્સ,$BH_{3} \cdot L$ આપે છે.
$B_{2}H_{6} + 2 NMe_{3} \rightarrow 2 BH_{3} \cdot NMe_{3}$
$B_{2}H_{6} + 2 CO \rightarrow 2 BH_{3} \cdot CO$
- એમોનિયાની ડાયબોરેન સાથેની પ્રક્રિયા શરૂઆતમાં $B_{2}H_{6} \cdot 2 NH_{3}$ આપે છે,જેને $[BH_{2}(NH_{3})_{2}]^{+}[BH_{4}]^{-}$ તરીકે દર્શાવવામાં આવે છે; વધુ ગરમ કરવાથી બોરાઝિન,$B_{3}N_{3}H_{6}$ મળે છે,જે તેના વૈકલ્પિક $BH$ અને $NH$ સમૂહો ધરાવતા વલય બંધારણને કારણે "અકાર્બનિક બેન્ઝીન" તરીકે ઓળખાય છે.
$3 B_{2}H_{6} + 6 NH_{3}$ $\rightarrow 2[BH_{2}(NH_{3})_{2}]^{+}[BH_{4}]^{-} \stackrel{\Delta}{}$ ${\longrightarrow} 2 B_{3}N_{3}H_{6} + 12 H_{2}$