ફિનોલમાં કયો સમૂહ હાજર છે? આ સમૂહની વલય અને તેની પ્રક્રિયાઓ પર શું અસર થાય છે?

Vedclass pdf generator app on play store
Vedclass iOS app on app store
(N/A) ફિનોલમાં હાઈડ્રોક્સિ $(-OH)$ સમૂહ છે.
ફિનોલમાંનું $-OH$ સમૂહ સસ્પંદન દ્વારા ઑક્સિજન પરના અબંધકારક ઈલેક્ટ્રોનયુગ્મને વલયમાં દાન કરે છે,જેનાથી વલય ઈલેક્ટ્રોન-સમૃદ્ધ બને છે અને ઈલેક્ટ્રોનઅનુરાગી વિસ્થાપન પ્રક્રિયાઓ માટે સક્રિય થાય છે. આથી,$-OH$ સમૂહ 'સક્રિયતાકારક' (activating) સમૂહ છે.
સસ્પંદનને કારણે,$-OH$ સમૂહ ઑર્થો અને પૅરા સ્થાનો પર ઈલેક્ટ્રોન ઘનતા વધારે છે. પરિણામે,ઈલેક્ટ્રોનઅનુરાગી વિસ્થાપન પ્રક્રિયાઓ મુખ્યત્વે આ $o, p$-સ્થાનો પર થાય છે. તેથી,$-OH$ સમૂહ 'ઑર્થો-પૅરા નિર્દેશક' (ortho-para directing) સમૂહ છે.
ઉદાહરણ તરીકે,ફિનોલનું નાઈટ્રેશન અને બ્રોમિનેશન જેવી ઈલેક્ટ્રોનઅનુરાગી વિસ્થાપન પ્રક્રિયાઓ મંદ પરિસ્થિતિમાં ઑર્થો અને પૅરા સ્થાનો પર થાય છે. $-OH$ સમૂહની પ્રબળ સક્રિયતાકારક અસરને કારણે,$2,4,6$-ટ્રાયબ્રોમોફિનોલ અને $2,4,6$-ટ્રાયનાઈટ્રોફિનોલ જેવા બહુ-વિસ્થાપિત નીપજો સરળતાથી બનાવી શકાય છે.

Explore More

Similar Questions

નીચેનામાંથી કોણ ડાયએજોનિયમ ક્ષાર સાથે પ્રક્રિયા કરીને ડાય (રંગક) બનાવે છે?

નીચેનામાંથી કયું સંયોજન જલીય સોડિયમ બાયકાર્બોનેટ $(NaHCO_3)$ દ્રાવણ સાથે મિશ્ર કરવામાં આવે ત્યારે ઉભરા (effervescence) ઉત્પન્ન કરશે?

સેલિસીલાલ્ડિહાઈડ નીચેનામાંથી શેના દ્વારા બનાવી શકાય છે?

Difficult
View Solution

જ્યારે ફિનોલની પ્રક્રિયા $PCl_5$ સાથે કરવામાં આવે છે,ત્યારે ક્લોરોબેન્ઝીનનું ઉત્પાદન સામાન્ય રીતે ઓછું હોય છે કારણ કે શેનું નિર્માણ થાય છે?

સમજાવો કે આલ્કોક્સિ $(-OR)$ સમૂહ ઇલેક્ટ્રોનઅનુરાગી એરોમેટિક વિસ્થાપન પ્રક્રિયા માટે ઓર્થો-પેરા સ્થાન નિર્દેશક અને વલયને સક્રિય કરનાર છે.

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D exam papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo