એરાઇલ હેલાઇડની ધાતુ સાથેની કેટલી પ્રક્રિયાઓ છે? ઉદાહરણ આપી સમજાવો.

Vedclass pdf generator app on play store
Vedclass iOS app on app store
(N/A) એરાઇલ હેલાઇડની ધાતુ સાથેની મુખ્ય ત્રણ પ્રક્રિયાઓ છે: $(a)$ વુર્ટઝ-ફિટિગ પ્રક્રિયા,$(b)$ ફિટિગ પ્રક્રિયા અને $(c)$ ગ્રીગ્નાર્ડ પ્રક્રિયા.
$(a)$ વુર્ટઝ-ફિટિગ પ્રક્રિયા: જ્યારે આલ્કાઇલ હેલાઇડ અને એરાઇલ હેલાઇડના મિશ્રણને શુષ્ક ઈથરમાં સોડિયમ ધાતુ સાથે પ્રક્રિયા કરવામાં આવે ત્યારે આલ્કાઇલ એરિન બને છે. આને વુર્ટઝ-ફિટિગ પ્રક્રિયા કહે છે.
ઉદાહરણ: $C_6H_5X + RX + 2Na \xrightarrow{\text{dry ether}} C_6H_5R + 2NaX$
$(b)$ ફિટિગ પ્રક્રિયા: જ્યારે એરાઇલ હેલાઇડની શુષ્ક ઈથરમાં સોડિયમ ધાતુ સાથે પ્રક્રિયા કરવામાં આવે ત્યારે બે એરાઇલ સમૂહો જોડાઈને ડાયએરાઇલ સંયોજનો બનાવે છે. આને ફિટિગ પ્રક્રિયા કહે છે.
ઉદાહરણ: $2C_6H_5X + 2Na \xrightarrow{\text{dry ether}} C_6H_5-C_6H_5 + 2NaX$
$(c)$ ગ્રીગ્નાર્ડ પ્રક્રિયા: એરાઇલ હેલાઇડ શુષ્ક ઈથરની હાજરીમાં મેગ્નેશિયમ ધાતુ સાથે પ્રક્રિયા કરીને એરાઇલ મેગ્નેશિયમ હેલાઇડ (ગ્રીગ્નાર્ડ પ્રક્રિયક) બનાવે છે.
ઉદાહરણ: $C_6H_5X + Mg \xrightarrow{\text{dry ether}} C_6H_5MgX$

Explore More

Similar Questions

સંયોજનોનો એવો સમૂહ જેમાં હેલોજન પરમાણુની પ્રતિક્રિયાત્મકતા ચડતા ક્રમમાં હોય તે:

નીચેનામાંથી કયા ક્રિયાશીલ સમૂહોના સેટમાં ફક્ત મેટા-ડાયરેક્ટિંગ સમૂહો છે?

$Ph-Cl + Fe / Br_2$ પ્રક્રિયાની નીપજ શું હશે?

Difficult
View Solution

નીચેની પ્રક્રિયામાં,મુખ્ય નીપજ કઈ છે?

હેલોએરિનની કેન્દ્રાનુરાગી વિસ્થાપન પ્રક્રિયાની સરળતા $-NO_2$ સમૂહની $o,p$-સ્થાનમાં હાજરીથી શા કારણથી વધે છે?

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D exam papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo