મિથૉક્સિઈથેનની સાંદ્ર $HI$ સાથેની પ્રક્રિયા સમજાવો અને તેની ક્રિયાવિધિ વર્ણવો.

(N/A) મિથૉક્સિઈથેનની સાંદ્ર $HI$ સાથેની પ્રક્રિયા: જ્યારે મિથૉક્સિઈથેનને સાંદ્ર $HI$ સાથે ગરમ કરવામાં આવે છે,ત્યારે $C-O$ બંધ તૂટીને મિથાઈલ આયોડાઈડ અને ઈથેનોલ બનાવે છે. ઊંચા તાપમાને,ઈથેનોલનું વધુ રૂપાંતર ઈથાઈલ આયોડાઈડમાં થાય છે.
$(b)$ ક્રિયાવિધિ: આ પ્રક્રિયા નીચેના તબક્કાઓમાં $S_{N}2$ ક્રિયાવિધિ દ્વારા આગળ વધે છે:
તબક્કો-$1$: એસિડિક $HI$ ની હાજરીને કારણે ઈથરનું પ્રોટોનેશન થાય છે,જેનાથી પ્રોટોનિત ઈથર બને છે.
તબક્કો-$2$: $I^{-}$ દ્વારા કેન્દ્રાનુરાગી હુમલો થવાથી મિથાઈલ આયોડાઈડ $(CH_{3}I)$ અને ઈથેનોલ $(C_{2}H_{5}OH)$ બને છે.
$(i)$ કેન્દ્રાનુરાગી $I^{-}$ પ્રોટોનિત ઈથરના નાના આલ્કાઈલ સમૂહ $(CH_{3})$ પર વિરુદ્ધ દિશામાંથી હુમલો કરે છે,જે સંક્રાંતિ અવસ્થા $(T)$ બનાવે છે જ્યાં $C-I$ બંધ આંશિક રીતે બને છે અને $C-O$ બંધ આંશિક રીતે તૂટે છે.
$(ii)$ સંક્રાંતિ અવસ્થામાં બંધ તૂટે છે. પ્રક્રિયાનો વેગ બે ઘટકો પર આધારિત હોવાથી,તે દ્વિતીય ક્રમની અથવા દ્વિઆણ્વીય પ્રક્રિયા છે.
$(iii)$ કેન્દ્રાનુરાગી $I^{-}$ ઈથરમાંથી $OCH_{2}CH_{3}$ (ઈથૉક્સિ) સમૂહનું વિસ્થાપન કરતું હોવાથી,આ પ્રક્રિયા કેન્દ્રાનુરાગી વિસ્થાપન ક્રિયાવિધિને અનુસરે છે.