$(a)$ નીચેના શબ્દો સમજાવો અને તેમની વચ્ચેનો તફાવત આપો:
$(i)$ પ્રક્રિયક (Reagent) સ્પીસીઝ
$(ii)$ સબસ્ટ્રેટ (Substrate) સ્પીસીઝ
$(b)$ $(i)$ પ્રક્રિયાની ક્રિયાવિધિ એટલે શું?
$(ii)$ પ્રક્રિયાની ક્રિયાવિધિના ઉપયોગો શું છે?
$(c)$ કાર્બનિક પ્રક્રિયામાં સબસ્ટ્રેટ અને પ્રક્રિયક વચ્ચે થતી સામાન્ય પ્રક્રિયા દર્શાવો.

Vedclass pdf generator app on play store
Vedclass iOS app on app store
(N/A) $(i)$ પ્રક્રિયક (Reagent): પ્રક્રિયક એવો પદાર્થ છે જે રાસાયણિક પ્રક્રિયા શરૂ કરવા માટે સબસ્ટ્રેટ પર હુમલો કરે છે. તે સામાન્ય રીતે નાનો અણુ હોય છે.
$(ii)$ સબસ્ટ્રેટ (Substrate): સબસ્ટ્રેટ એ કાર્બનિક અણુ છે જેના પર પ્રક્રિયક પ્રક્રિયા કરીને નીપજ બનાવે છે.
તફાવત: સબસ્ટ્રેટ કાર્બનનું માળખું પૂરું પાડે છે,જ્યારે પ્રક્રિયક હુમલો કરનાર જૂથ પૂરું પાડે છે.
$(b)$ $(i)$ પ્રક્રિયાની ક્રિયાવિધિ: તે પ્રાથમિક પ્રક્રિયાઓના ક્રમનું તબક્કાવાર વર્ણન છે જેના દ્વારા એકંદર રાસાયણિક ફેરફાર થાય છે.
$(ii)$ ઉપયોગો: તે પ્રક્રિયાનો માર્ગ સમજવામાં,નીપજની આગાહી કરવામાં અને પ્રક્રિયાની પરિસ્થિતિઓને નિયંત્રિત કરવામાં મદદ કરે છે.
$(c)$ સામાન્ય પ્રક્રિયા: $\text{Substrate} + \text{Reagent}$ $\rightarrow \text{Intermediate}$ $\rightarrow \text{Product} + \text{By-product}$

Explore More

Similar Questions

નાઈટ્રેશનમાં ઈલેક્ટ્રોફિલિક પ્રક્રિયક કયો છે? તે કેવી રીતે બને છે?

વિભાગ-$A$ ની વસ્તુઓને વિભાગ-$B$ ની યોગ્ય વસ્તુઓ સાથે જોડો:
વિભાગ-$A$વિભાગ-$B$
$(1)$ મુક્ત મૂલક (Free radical)$(A)$ લુઈસ બેઈઝ
$(2)$ ઇલેક્ટ્રોન અનુરાગી (Electrophile)$(B)$ વિદ્યુત તટસ્થ
$(3)$ કેન્દ્રાનુરાગી (Nucleophile)$(C)$ અષ્ટક પૂર્ણ
$(D)$ લુઈસ એસિડ
$(E)$ એકી સંખ્યામાં ઇલેક્ટ્રોન
$(F)$ અપૂર્ણ અષ્ટક

Difficult
View Solution

નીચેનામાંથી કઈ સ્પીસીઝ ઇલેક્ટ્રોફાઇલ (ઇલેક્ટ્રોન અનુરાગી) છે?

નીચેનામાંથી કયું ઇલેક્ટ્રોફાઇલ (ઇલેક્ટ્રોન અનુરાગી) છે?

નીચેનામાંથી કયું વિધાન સાચું છે?

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D exam papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo