$(a)$ 'મેક્રોન્યુટ્રિઅન્ટ્સ' (ગુરુપોષકતત્વો) અને 'માઈક્રોન્યુટ્રિઅન્ટ્સ' (લઘુપોષકતત્વો) શબ્દો શું સૂચવે છે?
$(b)$ વર્મીકમ્પોસ્ટ અને લીલા ખાતરના નિર્માણનું ટૂંકમાં વર્ણન કરો.

Vedclass pdf generator app on play store
Vedclass iOS app on app store
(N/A)
મેક્રોન્યુટ્રિઅન્ટ્સ (ગુરુપોષકતત્વો): આ એવા આવશ્યક પોષકતત્વો છે જેની વનસ્પતિઓને તેમની વૃદ્ધિ અને વિકાસ માટે મોટી માત્રામાં જરૂર હોય છે.
માઈક્રોન્યુટ્રિઅન્ટ્સ (લઘુપોષકતત્વો): આ એવા આવશ્યક પોષકતત્વો છે જેની વનસ્પતિઓને ખૂબ જ ઓછી અથવા અલ્પ માત્રામાં જરૂર હોય છે.
$(b)$
$(i)$ વર્મીકમ્પોસ્ટનું નિર્માણ: તે અળસિયાની મદદથી વનસ્પતિ અને પ્રાણીઓના કચરાના વિઘટન દ્વારા બનાવવામાં આવે છે. અળસિયા કાર્બનિક પદાર્થોનું વિઘટન કરે છે,જેના પરિણામે પોષકતત્વોથી ભરપૂર ખાતર તૈયાર થાય છે.
$(ii)$ લીલા ખાતરનું નિર્માણ: તે મુખ્ય પાક વાવતા પહેલા સણ (sunhemp) અથવા ગુવાર જેવા કઠોળ વર્ગના છોડ ઉગાડીને બનાવવામાં આવે છે. આ છોડને ખેડીને જમીનમાં દબાવી દેવામાં આવે છે. આ પ્રક્રિયા જમીનમાં નાઈટ્રોજન અને ફોસ્ફરસનું પ્રમાણ નોંધપાત્ર રીતે વધારે છે,જેનાથી જમીનની ફળદ્રુપતામાં સુધારો થાય છે.

Explore More

Similar Questions

કંચને એક ઝવેરી પાસેથી સોનું ખરીદ્યું. જોકે,તે તેણે ખરીદેલા સોનાની શુદ્ધતા વિશે ખૂબ જ ચિંતિત હતી. અંતે,તે એક એવી વ્યક્તિ પાસે ગઈ જેણે દાવો કર્યો કે તે હવામાં અને પાણીમાં સોનાના વજનના ચોક્કસ માપન દ્વારા તેની શુદ્ધતા ચકાસી શકે છે.
$(a)$ તે શુદ્ધતા ચકાસવા માટે કયા સિદ્ધાંતનો ઉપયોગ કરી રહ્યો હતો?
$(b)$ તે સંબંધ લખો જેના દ્વારા તેણે સંબંધિત જથ્થો શોધ્યો.
$(c)$ કંચને કયા મૂલ્યો આત્મસાત કર્યા?

Difficult
View Solution

ભારતમાં લગભગ $45 \%$ ખેતીલાયક જમીન પિયત વગરની છે,અને વરસાદની અછતને કારણે ઘણીવાર પાક નિષ્ફળ જાય છે,જેનાથી દુષ્કાળ જેવી સ્થિતિ સર્જાય છે. આ પરિસ્થિતિએ ગ્રામજનોને વરસાદી પાણીનો સંગ્રહ અને જળસ્ત્રાવ વ્યવસ્થાપનનો ઉપયોગ કરવા માટે પ્રેરિત કર્યા.
$(i)$ પિયત (Irrigation) એટલે શું?
$(ii)$ ખેતીલાયક જમીનને પાણી પૂરું પાડવા માટે અપનાવી શકાય તેવી બે અલગ-અલગ પ્રકારની સિંચાઈ પદ્ધતિઓની યાદી આપો.
$(iii)$ રાજન પાસે કયા મૂલ્યો છે જેણે ગ્રામજનોને તેમની સમસ્યા દૂર કરવામાં મદદ કરી?

Difficult
View Solution

ખાલી જગ્યા પૂરો:
$(a)$ ફોટોપિરિયડ (પ્રકાશાવધિ) . . . . . . ને અસર કરે છે.
$(b)$ ખરીફ પાક . . . . . . થી . . . . . . દરમિયાન ઉગાડવામાં આવે છે.
$(c)$ રવિ પાક . . . . . . થી . . . . . . દરમિયાન ઉગાડવામાં આવે છે.
$(d)$ ડાંગર,મકાઈ,મગ અને અડદ . . . . . . પાક છે.
$(e)$ ઘઉં,ચણા,વટાણા અને રાઈ . . . . . . પાક છે.

પોતાના પાઠ્યપુસ્તકમાં સિંચાઈ વિશે અભ્યાસ કરતી વખતે,ભાનિકાએ વાંચ્યું કે પાકની સફળતા માટે યોગ્ય સિંચાઈ ખૂબ જ મહત્વપૂર્ણ છે. પાકને તેમના વિકાસના સમયગાળા દરમિયાન યોગ્ય તબક્કે પાણી મળે તેની ખાતરી કરવાથી કોઈપણ પાકની અપેક્ષિત ઉપજમાં વધારો થઈ શકે છે. ત્યારબાદ તેણે વિચાર્યું કે દૈનિક જીવનમાં સિંચાઈ કેવી રીતે જરૂરી છે,અને તેણે કૂવા,નદીઓ અને ટાંકીઓ જેવા સ્ત્રોતોને સિંચાઈ પ્રણાલી તરીકે ગણ્યા. તેણે સિંચાઈ પ્રણાલી વિશેનું આ જ્ઞાન તેના મિત્રો સાથે પણ વહેંચ્યું.
$(a)$ તમારા મતે,ભાનિકામાં કેવા પ્રકારના ગુણો જોવા મળે છે?
$(b)$ સમજાવો કે નદીઓ કેવી રીતે એક અસરકારક સિંચાઈ પ્રણાલી છે.

વનસ્પતિની વૃદ્ધિ અને પુષ્પસર્જન કયા પરિબળો પર આધાર રાખે છે?

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D exam papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo