$(a)$ જડત્વની વ્યાખ્યા આપો. એલ્યુમિનિયમ, સ્ટીલ અને લાકડામાંથી બનેલા સમાન આકાર અને કદના ત્રણ નક્કર દડા છે. તેમાંથી કોનું જડત્વ સૌથી વધુ હશે? શા માટે?
$(b)$ સ્થિરતાના જડત્વના ગુણધર્મને સમજાવવા માટે એક પ્રવૃત્તિ ટૂંકમાં વર્ણવો.

$(B)$ જડત્વ એ પદાર્થનો એવો આંતરિક ગુણધર્મ છે કે જે પદાર્થ પર કોઈ બાહ્ય અસંતુલિત બળ ન લાગે ત્યાં સુધી તે પોતાની સ્થિર અવસ્થા અથવા અચળ ગતિની અવસ્થામાં ફેરફારનો વિરોધ કરે છે.
ત્રણેય દડા સમાન આકાર અને કદના હોવાથી, તેમનું દળ તેમની ઘનતા પર આધાર રાખે છે $(\text{દળ } = \text{ઘનતા } \times \text{કદ})$.
એલ્યુમિનિયમ, સ્ટીલ અને લાકડામાં સ્ટીલની ઘનતા સૌથી વધુ છે. તેથી, સ્ટીલના દડાનું દળ સૌથી વધુ હોય છે અને પરિણામે તેનું જડત્વ પણ સૌથી વધુ હોય છે.
$(b)$ સ્થિરતાના જડત્વને સમજાવવા માટેની પ્રવૃત્તિ:
$1$. ટેબલ પર એક ખાલી ગ્લાસ મૂકો અને તેના ઉપર એક સખત પત્તા (playing card) ને મૂકો.
$2$. પત્તાની મધ્યમાં પાંચ રૂપિયાનો સિક્કો મૂકો.
$3$. તમારી આંગળી વડે પત્તાને જોરથી આડી દિશામાં ફટકો મારો.
$4$. અવલોકન: પત્તું ઝડપથી દૂર ફેંકાઈ જાય છે, જ્યારે સિક્કો સીધો ગ્લાસમાં નીચે પડે છે.
$5$. નિષ્કર્ષ: સિક્કો સ્થિરતાના જડત્વને કારણે પોતાની સ્થિર અવસ્થા જાળવી રાખવાનો પ્રયત્ન કરે છે, તેથી પત્તું દૂર થવા છતાં તે ગ્લાસમાં પડે છે.