વેલ્ડિંગ માટેના બળતણ વાયુમાં માત્ર કાર્બન અને હાઇડ્રોજન છે. તેના નાના નમૂનાને ઓક્સિજનમાં બાળતા $3.38 \, g$ કાર્બન ડાયોક્સાઇડ,$0.690 \, g$ પાણી મળે છે અને અન્ય કોઈ નીપજ મળતી નથી. આ વેલ્ડિંગ વાયુના $10.0 \, L$ કદનું વજન ($STP$ પર માપતા) $11.6 \, g$ છે. ગણતરી કરો:
$(i)$ પ્રમાણસૂચક સૂત્ર,
$(ii)$ વાયુનું આણ્વીય દળ,અને
$(iii)$ આણ્વીય સૂત્ર.

(N/A) $(i)$ $1 \, \text{mole} \, (44 \, g)$ $CO_{2}$ માં $12 \, g$ કાર્બન હોય છે.
$\therefore 3.38 \, g$ $CO_{2}$ માં કાર્બન $= \frac{12 \, g}{44 \, g} \times 3.38 \, g = 0.9217 \, g$.
$18 \, g$ પાણીમાં $2 \, g$ હાઇડ્રોજન હોય છે.
$\therefore 0.690 \, g$ પાણીમાં હાઇડ્રોજન $= \frac{2 \, g}{18 \, g} \times 0.690 \, g = 0.0767 \, g$.
નમૂનાનું કુલ દળ $= 0.9217 \, g + 0.0767 \, g = 0.9984 \, g$.
કાર્બનના મોલ $= \frac{0.9217 \, g}{12.01 \, g/mol} \approx 0.0767 \, \text{mol}$.
હાઇડ્રોજનના મોલ $= \frac{0.0767 \, g}{1.008 \, g/mol} \approx 0.0761 \, \text{mol}$.
$C:H$ નો ગુણોત્તર $\approx 1:1$. તેથી,પ્રમાણસૂચક સૂત્ર $CH$ છે.
$(ii)$ આપેલ છે,$STP$ પર $10.0 \, L$ વાયુનું વજન $11.6 \, g$ છે.
$STP$ પર $1 \, \text{mole}$ વાયુ $22.4 \, L$ કદ રોકે છે.
આણ્વીય દળ $= \frac{11.6 \, g}{10.0 \, L} \times 22.4 \, L/mol = 25.984 \, g/mol \approx 26 \, g/mol$.
$(iii)$ $CH$ નું પ્રમાણસૂચક સૂત્ર દળ $= 12 + 1 = 13 \, g/mol$.
$n = \frac{\text{આણ્વીય દળ}}{\text{પ્રમાણસૂચક સૂત્ર દળ}} = \frac{26}{13} = 2$.
આણ્વીય સૂત્ર $= (CH)_{2} = C_{2}H_{2}$.