એક આદર્શ વાયુ કદ $V_1$ થી કદ $V_2$ સુધી સમતાપી રીતે વિસ્તરણ પામે છે. ત્યારબાદ તેને એડિબેટિક (નિરુદ્ધોષ્મ) રીતે મૂળ કદ $V_1$ સુધી સંકોચવામાં આવે છે. જો $p_1$ અને $p_2$ અનુક્રમે પ્રારંભિક દબાણ અને અંતિમ દબાણ દર્શાવતા હોય, અને $W$ એ સમગ્ર પ્રક્રિયા દરમિયાન વાયુ દ્વારા થયેલું કુલ કાર્ય દર્શાવતું હોય, તો:

સમતાપી અને સમોષ્મી વક્રોના ઢાળનો ગુણોત્તર કેટલો થાય?

એક આદર્શ વાયુને $P-V$ આલેખમાં દર્શાવ્યા મુજબ વૈકલ્પિક માર્ગો $A, B, C$ અને $D$ દ્વારા અવસ્થા $1$ થી અવસ્થા $2$ પર લઈ જવામાં આવે છે. ધારો કે $Q, W$ અને $\Delta U$ અનુક્રમે વાયુને આપેલી ઉષ્મા,થયેલ કાર્ય અને આંતરિક ઉર્જામાં થતો ફેરફાર દર્શાવે છે. તો:

આપેલ $P-V$ આલેખમાં એક ચક્રીય પ્રક્રિયા $ABCD$ દર્શાવેલ છે. નીચેનામાંથી કયો આલેખ $P-T$ ગ્રાફમાં સમાન પ્રક્રિયા દર્શાવે છે?

પિસ્ટન ધરાવતા બે સિલિન્ડર $A$ અને $B$ માં $303 \ K$ તાપમાને સમાન જથ્થામાં આદર્શ દ્વિ-પરમાણ્વીય વાયુ ભરેલો છે. સિલિન્ડર $A$ નો પિસ્ટન મુક્ત રીતે હલનચલન કરી શકે છે અને સિલિન્ડર $B$ નો પિસ્ટન સ્થિર રાખવામાં આવ્યો છે. દરેક સિલિન્ડરમાં વાયુને સમાન પ્રમાણમાં ઉષ્મા આપવામાં આવે છે. જો સિલિન્ડર $B$ માં વાયુના તાપમાનમાં થતો વધારો $49 \ K$ હોય,તો $A$ માં વાયુના તાપમાનમાં થતો વધારો કેટલો હશે ($K$ માં)?

યાદી-$I$ ને યાદી-$II$ સાથે જોડો.

$A$. સમદાબી (Isobaric)	$I$. $\Delta Q = \Delta W$
$B$. સમકદ (Isochoric)	$II$. $\Delta Q = \Delta U$
$C$. એડિબેટિક (Adiabatic)	$III$. $\Delta Q = 0$
$D$. સમતાપી (Isothermal)	$IV$. $\Delta Q = \Delta U + P \Delta V$

$\Delta Q = \text{આપેલી ઉષ્મા}$,$\Delta W = \text{તંત્ર દ્વારા થયેલ કાર્ય}$,$\Delta U = \text{આંતરિક ઉર્જામાં ફેરફાર}$,$P = \text{તંત્રનું દબાણ}$,$\Delta V = \text{તંત્રના કદમાં ફેરફાર}$. નીચે આપેલા વિકલ્પોમાંથી સાચો જવાબ પસંદ કરો: