ઘન-પ્રવાહી સંતુલન ઉદાહરણ આપી સમજાવો.

Vedclass pdf generator app on play store
Vedclass iOS app on app store
એક સંપૂર્ણ અવાહક થર્મોસ ફ્લાસ્કમાં $273 \ K$ તાપમાને અને $1 \ atm$ વાતાવરણીય દબાણે રાખેલા બરફ અને પાણી સંતુલન સ્થિતિમાં હોય છે,અને તંત્ર નીચે મુજબની પ્રક્રિયા દર્શાવે છે:
$H_2O_{(s)} \overset{1 \ atm, 273 \ K}{\rightleftharpoons} H_2O_{(l)}$ (Eq.-$i$)
સમય સાથે બરફ અને પાણીના દળમાં કોઈ ફેરફાર થતો નથી અને તાપમાન અચળ રહે છે. જોકે,આ સંતુલન સ્થિર નથી. બરફ અને પાણીની સીમા પર તીવ્ર પ્રવૃત્તિ જોવા મળે છે. પ્રવાહી પાણીના અણુઓ બરફ સાથે અથડાઈને તેને વળગી રહે છે અને બરફના કેટલાક અણુઓ પ્રવાહી અવસ્થામાં મુક્ત થાય છે. બરફ અને પાણીના દળમાં કોઈ ફેરફાર થતો નથી,કારણ કે વાતાવરણીય દબાણ અને $273 \ K$ તાપમાને બરફમાંથી પાણીમાં અને પાણીમાંથી બરફમાં અણુઓના સ્થાનાંતરનો દર સમાન હોય છે.
$(i)$ બંને વિરોધી પ્રક્રિયાઓ એકસાથે થાય છે: $(H_2O_{(s)} \rightarrow H_2O_{(l)}$ અને $H_2O_{(l)} \rightarrow H_2O_{(s)})$.
$(ii)$ બંને પ્રક્રિયાઓ સમાન દરે થાય છે જેથી બરફ અને પાણીનું પ્રમાણ અચળ રહે છે. જો $H_2O_{(s)} \rightarrow H_2O_{(l)}$ નો દર $r_1$ હોય અને $H_2O_{(l)} \rightarrow H_2O_{(s)}$ નો દર $r_2$ હોય,તો $H_2O_{(s)} \rightleftharpoons H_2O_{(l)}$ માટે $r_1 = r_2$ થાય છે.

Explore More

Similar Questions

$1 \, \text{atm}$ અને $373 \, K$ તાપમાને $H_2O_{(\ell)} \rightleftharpoons H_2O_{(g)}$ સંતુલન પ્રક્રિયા માટે નીચેનામાંથી શું સાચું છે?

ગિબ્સ મુક્ત ઉર્જામાં $(\Delta G)$ કયો ફેરફાર થાય ત્યારે પ્રક્રિયા સંતુલન સ્થિતિ પ્રાપ્ત કરે છે?

$H_2 + I_2 \rightleftharpoons 2HI$ સંતુલન પ્રણાલીમાં,જો $25\,^oC$ તાપમાને પ્રક્રિયકોની સાંદ્રતા વધારવામાં આવે,તો $K_c$ ના મૂલ્ય પર શું અસર થશે?

સંતુલન સ્થિતિમાં રહેલી બે પ્રક્રિયકો ધરાવતી પ્રતિવર્તી રાસાયણિક પ્રક્રિયા માટે,જો પ્રક્રિયકોની સાંદ્રતા બમણી કરવામાં આવે,તો સંતુલન અચળાંક $(K_c)$ પર શું અસર થશે?

$H_{2(g)} + I_{2(g)} \rightleftharpoons 2HI_{(g)}$ માટે $K_c$ નું મૂલ્ય $64$ છે. જો પાત્રનું કદ તેના મૂળ કદના અડધા કરવામાં આવે,તો સંતુલન અચળાંકનું મૂલ્ય કેટલું થશે?

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D exam papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo