સ્ટ્રીમલાઇન (streamline) અને સ્ટ્રીમલાઇન પ્રવાહ (streamline flow) સમજાવો.

Vedclass pdf generator app on play store
Vedclass iOS app on app store
(N/A) વહેતા પ્રવાહીમાં કણ દ્વારા લેવામાં આવતા માર્ગને તેની પ્રવાહ રેખા (line of flow) કહેવામાં આવે છે.
ગતિશીલ પ્રવાહીમાં,સામાન્ય રીતે કણોનો વેગ અને દિશા સમય સાથે બદલાતા રહે છે. તેથી,એક બિંદુમાંથી પસાર થતા કણો એક જ માર્ગે ગતિ કરે તે જરૂરી નથી.
જોકે,સ્થાયી પ્રવાહ (steady flow) માં,કોઈ ચોક્કસ બિંદુમાંથી પસાર થતા કણનો વેગ સમય સાથે બદલાતો નથી.
ધારો કે બિંદુ $P$ માંથી પસાર થતા કણનો વેગ $\overrightarrow{V}_{P}$ છે,અને બિંદુઓ $Q, R$ અને $S$ માંથી પસાર થતા કણોના વેગ અનુક્રમે $\overrightarrow{V}_{Q}, \overrightarrow{V}_{R}$ અને $\overrightarrow{V}_{S}$ છે.
સ્થાયી પ્રવાહમાં,બિંદુ $P$ માંથી પસાર થતા કણનો માર્ગ આકૃતિમાં દર્શાવ્યા મુજબ હોય છે. આ સ્થાયી માર્ગને સ્ટ્રીમલાઇન કહેવામાં આવે છે.
સ્થાયી પ્રવાહમાં,પ્રવાહ રેખા અને સ્ટ્રીમલાઇન એકબીજા પર સંપાત થાય છે.
સ્ટ્રીમલાઇન: સ્ટ્રીમલાઇન એ એક એવી વક્ર રેખા છે કે જેના પરના કોઈપણ બિંદુએ દોરેલો સ્પર્શક તે બિંદુએથી પસાર થતા પ્રવાહી કણના વેગની દિશા દર્શાવે છે.
સ્ટ્રીમલાઇન પ્રવાહ: જે પ્રવાહમાં સ્ટ્રીમલાઇન વ્યાખ્યાયિત કરી શકાય છે,તેને સ્ટ્રીમલાઇન પ્રવાહ કહેવામાં આવે છે.
અસ્થાયી પ્રવાહમાં,કોઈ ચોક્કસ કણ માટે પ્રવાહ રેખા વ્યાખ્યાયિત કરી શકાય છે,પરંતુ સ્ટ્રીમલાઇન વ્યાખ્યાયિત કરી શકાતી નથી કારણ કે કોઈ બિંદુએ વેગ સમય સાથે બદલાય છે.

Explore More

Similar Questions

એક નળમાંથી પાણી સતત વહી રહ્યું છે,જેનો આંતરિક વ્યાસ $8 \times 10^{-3} \ m$ છે. નળમાંથી બહાર નીકળતી વખતે પાણીનો વેગ $0.4 \ m/s$ છે. નળની નીચે $2 \times 10^{-1} \ m$ અંતરે પાણીના પ્રવાહનો વ્યાસ .......$\times 10^{-3} \ m$ ની નજીક હશે.

કુલ આડછેદનું ક્ષેત્રફળ $0.25\,m^2$ છે. જો રુધિર $100\,cm^3/s$ ના દરે વહી રહ્યું હોય,તો રુધિરકેશિકાઓમાંથી રુધિરના પ્રવાહનો સરેરાશ વેગ ........ $mm/s$ છે.

ઘરની ઉપર રહેલી $750 \,cm^2$ આડછેદ ધરાવતી પાણીની ટાંકીમાં પાણીની સપાટી નળના સ્તરથી '$h$' $m$ ઉપર છે. $500 \,mm^2$ આડછેદ ધરાવતા નળમાંથી બહાર આવતા પાણીની ઝડપ $30 \,cm/s$ છે. તે ક્ષણે $\frac{dh}{dt}$ એ $x \times 10^{-3} \,m/s$ છે. '$x$' નું મૂલ્ય કેટલું હશે?

સ્ટ્રીમલાઇન પ્રવાહમાં,

પ્રવાહ નળી (Tube of flow) ની સમજૂતી આપો.

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D exam papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo