પેપર ક્રોમેટોગ્રાફીનો સિદ્ધાંત સમજાવો.

(N/A) પેપર ક્રોમેટોગ્રાફી એ પાર્ટિશન ક્રોમેટોગ્રાફીનો એક પ્રકાર છે.
તેમાં ક્રોમેટોગ્રાફી પેપર તરીકે ઓળખાતા ખાસ પ્રકારના કાગળનો ઉપયોગ થાય છે.
આ કાગળમાં પાણી સમાયેલું હોય છે,જે સ્થિર કલા (stationary phase) તરીકે કાર્ય કરે છે.
મિશ્રણના દ્રાવણને આ ક્રોમેટોગ્રાફી પેપરના પાયા પર ટપકાવવામાં આવે છે.
ત્યારબાદ કાગળની પટ્ટીને યોગ્ય દ્રાવક અથવા દ્રાવકોના મિશ્રણમાં લટકાવવામાં આવે છે,જે ગતિશીલ કલા (mobile phase) તરીકે કાર્ય કરે છે.
આ દ્રાવક કેશિકા ક્રિયા (capillary action) દ્વારા ક્રોમેટોગ્રાફી પેપર પર ઉપર ચઢે છે અને ટપકા પરથી વહે છે.
મિશ્રણના ઘટકો સ્થિર કલા (પાણી) અને ગતિશીલ કલા વચ્ચેના તેમના અલગ-અલગ વિતરણ ગુણાંકના આધારે કાગળ પર પસંદગીયુક્ત રીતે જળવાઈ રહે છે.
જેમ જેમ ગતિશીલ કલા આગળ વધે છે,તેમ ઘટકો કાગળ પર અલગ-અલગ ઊંચાઈ સુધી મુસાફરી કરે છે.
આમ પ્રાપ્ત થયેલ કાગળની પટ્ટીને ક્રોમેટોગ્રામ કહેવામાં આવે છે.