સાપેક્ષ સ્થાનાંતર અને તેના કિસ્સાઓ સમજાવો.

Vedclass pdf generator app on play store
Vedclass iOS app on app store
(N/A) ધારો કે બે કણો $A$ અને $B$ એ $X$-અક્ષ પર અનુક્રમે $v_{A}$ અને $v_{B}$ ના સમાન વેગથી ગતિ કરે છે.
ધારો કે $t = 0$ સમયે ઉગમબિંદુ $O$ થી તેમના પ્રારંભિક સ્થાનાંતર $x_{OA}$ અને $x_{OB}$ છે.
જો $t$ સમયે તેમના સ્થાનના યામ $x_{A}$ અને $x_{B}$ હોય,તો:
$x_{A} = x_{OA} + v_{A} t$
$x_{B} = x_{OB} + v_{B} t$
$t$ સમયે,કણ $A$ ની સાપેક્ષે કણ $B$ નું સ્થાનાંતર નીચે મુજબ મળે છે:
$x_{BA} = x_{B} - x_{A} = (x_{OB} - x_{OA}) + (v_{B} - v_{A}) t$
અહીં,$(x_{OB} - x_{OA})$ એ $t = 0$ સમયે પ્રારંભિક સાપેક્ષ સ્થાનાંતર છે,અને $(v_{B} - v_{A}) = v_{BA}$ એ કણ $A$ ની સાપેક્ષે કણ $B$ નો સાપેક્ષ વેગ છે.
કિસ્સાઓ:
$1$. જો $v_{A} = v_{B}$ હોય,તો $v_{BA} = 0$ થાય. સમીકરણ $x_{B} - x_{A} = x_{OB} - x_{OA}$ બને છે. આનો અર્થ એ છે કે બે કણો વચ્ચેનું અંતર સમય જતાં સમાન રહે છે.
$2$. જો $v_{A} \neq v_{B}$ હોય,તો સાપેક્ષ સ્થાનાંતર સમય સાથે રેખીય રીતે બદલાય છે. જો $v_{B} > v_{A}$ હોય,તો તેમની વચ્ચેનું અંતર વધે છે,અને જો $v_{A} > v_{B}$ હોય,તો તેઓ એકબીજાને મળે ત્યાં સુધી અંતર ઘટે છે.

Explore More

Similar Questions

બે કાર $30 \, km/h$ ની ઝડપે એક જ દિશામાં ગતિ કરી રહી છે. તેઓ એકબીજાથી $5 \, km$ ના અંતરે છે. વિરુદ્ધ દિશામાં ગતિ કરતી ત્રીજી કાર $4 \, minutes$ ના અંતરાલ પછી આ બે કારને મળે છે. ત્રીજી કારની ઝડપ .......... $km/h$ છે.

સાપેક્ષ વેગનો ખ્યાલ અને તેના બે કિસ્સાઓ સમજાવો.

Difficult
View Solution

એક મેટ્રો સ્ટેશન પર, એક છોકરી સ્થિર એસ્કેલેટર પર $20 \,s$ માં ઉપર ચઢે છે. જો તે એસ્કેલેટર પર સ્થિર રહે, તો એસ્કેલેટર તેને $30 \,s$ માં ઉપર લઈ જાય છે. ગતિશીલ એસ્કેલેટર પર ચાલતી વખતે તેને લાગતો સમય કેટલો હશે ($\,s$ માં)?

બે કણો એક જ બિંદુએથી એકસાથે શરૂઆત કરે છે અને બે સીધી રેખાઓ પર ગતિ કરે છે,એક સમાન વેગ $v$ સાથે અને બીજી સમાન પ્રવેગ $a$ સાથે. જો $\alpha$ એ બે કણોની ગતિની રેખાઓ વચ્ચેનો ખૂણો હોય,તો સાપેક્ષ વેગ ન્યૂનતમ હોય તે સમય નીચેનામાંથી કયો છે?

Difficult
View Solution

એક બસ $2\,m/s^2$ ના પ્રવેગ સાથે ગતિ શરૂ કરે છે. બસની $96\,m$ પાછળ રહેલો એક સાયકલ સવાર તે જ સમયે $20\,m/s$ ની અચળ ઝડપે બસ તરફ ગતિ શરૂ કરે છે. કેટલા સેકન્ડ પછી તે બસને ઓવરટેક કરી શકશે?

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D exam papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo