અચળ બળ દ્વારા થતું કાર્ય સમજાવો.

Vedclass pdf generator app on play store
Vedclass iOS app on app store
(N/A) અચળ બળ: જ્યારે પદાર્થ પર લાગતા બળનું મૂલ્ય અને દિશા તેની ગતિ દરમિયાન અચળ રહે,ત્યારે આવા બળને અચળ બળ કહેવામાં આવે છે.
કાર્ય: અચળ બળ દ્વારા થતું કાર્ય એ બળ સદિશ $\vec{F}$ અને સ્થાનાંતર સદિશ $\vec{d}$ નો અદિશ ગુણાકાર (dot product) છે.
$\therefore W = \vec{F} \cdot \vec{d} = F d \cos \theta$
જ્યાં $F$ એ બળનું મૂલ્ય છે,$d$ એ સ્થાનાંતરનું મૂલ્ય છે,અને $\theta$ એ બળ સદિશ અને સ્થાનાંતર સદિશ વચ્ચેનો ખૂણો છે.
જો સ્થાનાંતર એ લાગુ પાડેલા બળની દિશામાં ન હોય,તો કાર્યની ગણતરી બે રીતે કરી શકાય છે:
$(1)$ કાર્ય $=$ (બળ) $\times$ (બળની દિશામાં સ્થાનાંતરનો ઘટક) $= F(d \cos \theta)$
$(2)$ કાર્ય $=$ (સ્થાનાંતરની દિશામાં બળનો ઘટક) $\times$ (સ્થાનાંતર) $= (F \cos \theta)d$
આકૃતિમાં દર્શાવ્યા મુજબ,જ્યારે બળ $\vec{F}$ એ સ્થાનાંતર $\vec{d}$ સાથે $\theta$ ખૂણે લાગે છે:
$(i)$ સ્થાનાંતરની દિશામાં બળનો ઘટક $F \cos \theta$ છે,જે કાર્ય કરવા માટે જવાબદાર છે.
$(ii)$ લંબ ઘટક $F \sin \theta$ કોઈ કાર્ય કરતું નથી કારણ કે તે સ્થાનાંતરને લંબ છે.

Explore More

Similar Questions

$10 \, kg$ દળને $1 \, m$ ની ઊંચાઈ પર $1 \, s$ માં લઈ જવા માટે ગુરુત્વાકર્ષણની વિરુદ્ધ કરવામાં આવેલ કાર્ય .... $J$ હશે.

એક માણસ તેના માથા પર $5 \,m$ ના અંતર સુધી ભાર વહન કરે છે. જ્યારે તે .......... ત્યારે સૌથી વધુ કાર્ય થાય છે.

એક પદાર્થ પર $\vec{F} = (-2\hat{i} + 15\hat{j} + 6\hat{k}) \, N$ જેટલું બળ લાગવાથી તે $Y$-અક્ષની દિશામાં ગતિ કરે છે. જો $Y$-અક્ષની દિશામાં સ્થાનાંતર $10 \, m$ હોય,તો બળ દ્વારા થતું કાર્ય $J$ માં શોધો.

એક વેઈટલિફ્ટર જમીન પરથી વજન ઊંચકે છે અને તેને ઉપર પકડી રાખે છે.

$4 \,N$ નું બળ $10 \,kg$ ના સ્થિર પદાર્થ પર લાગે છે। ધારો કે $0 \leq t \leq 1 \,s$ દરમિયાન બળ દ્વારા થયેલ કાર્ય $W_1$ છે। તેવી જ રીતે, $1 \,s \leq t \leq 2 \,s$ દરમિયાન બળ દ્વારા થયેલ કાર્ય $W_2$ છે, જ્યાં $t$ એ સેકન્ડમાં સમય છે। ગુણોત્તર $\frac{W_2}{W_1}$ શોધો।

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D exam papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo