જો પ્રકાશનું કિરણ સમબાજુ પ્રિઝમમાંથી એવી રીતે પસાર થાય કે જેથી આપાતકોણ અને નિર્ગમનકોણ બંને પ્રિઝમના ખૂણાના $70 \%$ હોય, તો વિચલનકોણ કેટલો હશે ($^{\circ}$ માં)?

$60^{\circ}$ ના પ્રિઝમ કોણ ધરાવતા પ્રિઝમની સપાટી પર પ્રકાશનું કિરણ કયા ખૂણે આપાત કરવું જોઈએ જેથી તે બીજી સપાટી પરથી માત્ર આંતરિક પરાવર્તન પામે? પ્રિઝમના દ્રવ્યનો વક્રીભવનાંક $1.524$ છે.

$15^o$ ના ખૂણાવાળા કાચના પ્રિઝમનો વક્રીભવનાંક $\mu_1 = 1.5$ છે,તેને $\mu_2 = 1.75$ વક્રીભવનાંક ધરાવતા બીજા કાચના પ્રિઝમ સાથે જોડવામાં આવે છે. આ પ્રિઝમનું સંયોજન વિચલન રહિત વિભાજન (dispersion without deviation) ઉત્પન્ન કરે છે. બીજા પ્રિઝમનો ખૂણો ......$^o$ હોવો જોઈએ.

$A$ જેટલા વક્રીભવન કોણ ધરાવતા પ્રિઝમની પ્રથમ વક્રીભવન સપાટી પર પ્રકાશનું કિરણ લંબરૂપે આપાત થાય છે. આ કિરણ પ્રિઝમમાંથી બહાર નીકળતી વખતે સપાટીને સમાંતર (grazing emergence) બહાર આવે છે. જો પ્રિઝમનો અડધો ભાગ (છાયાંકિત ભાગ) કાઢી નાખવામાં આવે,તો તે જ કિરણ:

ફ્લિન્ટ અને ક્રાઉન ગ્લાસ પ્રિઝમના ખૂણાઓ અનુક્રમે $A'$ અને $A$ છે. તેમને વિચલન વગરના વિભાજન (dispersion without deviation) માટે વાપરવાના હોય,તો તેમના ખૂણાઓનો ગુણોત્તર $A'/A$ કેટલો થશે?

એક પ્રિઝમ અજ્ઞાત વક્રીભવનાંક ધરાવતા કાચનો બનેલો છે. પ્રકાશનું સમાંતર કિરણપુંજ પ્રિઝમની એક સપાટી પર આપાત થાય છે. લઘુત્તમ વિચલન કોણ $40^{\circ}$ માપવામાં આવે છે. પ્રિઝમના દ્રવ્યનો વક્રીભવનાંક કેટલો છે? પ્રિઝમનો વક્રીભવનકારક કોણ $60^{\circ}$ છે. જો પ્રિઝમને પાણીમાં (વક્રીભવનાંક $1.33$) મૂકવામાં આવે,તો પ્રકાશના સમાંતર કિરણપુંજ માટે લઘુત્તમ વિચલનનો નવો કોણ શોધો.