સાબિત કરો કે $\left|\begin{array}{ccc}1+a & 1 & 1 \\ 1 & 1+b & 1 \\ 1 & 1 & 1+c\end{array}\right|=abc\left(1+\frac{1}{a}+\frac{1}{b}+\frac{1}{c}\right)=abc+bc+ca+ab$.
(A) $R_{1}, R_{2}$ અને $R_{3}$ માંથી અનુક્રમે $a, b, c$ સામાન્ય લેતા,આપણને મળે છે:
$\text{L.H.S.} = abc \left|\begin{array}{ccc} \frac{1}{a}+1 & \frac{1}{a} & \frac{1}{a} \\ \frac{1}{b} & \frac{1}{b}+1 & \frac{1}{b} \\ \frac{1}{c} & \frac{1}{c} & \frac{1}{c}+1 \end{array}\right|$
$R_{1} \rightarrow R_{1}+R_{2}+R_{3}$ પ્રક્રિયા કરતા,આપણને મળે છે:
$\Delta = abc \left|\begin{array}{ccc} 1+\frac{1}{a}+\frac{1}{b}+\frac{1}{c} & 1+\frac{1}{a}+\frac{1}{b}+\frac{1}{c} & 1+\frac{1}{a}+\frac{1}{b}+\frac{1}{c} \\ \frac{1}{b} & \frac{1}{b}+1 & \frac{1}{b} \\ \frac{1}{c} & \frac{1}{c} & \frac{1}{c}+1 \end{array}\right|$
$= abc \left(1+\frac{1}{a}+\frac{1}{b}+\frac{1}{c}\right) \left|\begin{array}{ccc} 1 & 1 & 1 \\ \frac{1}{b} & \frac{1}{b}+1 & \frac{1}{b} \\ \frac{1}{c} & \frac{1}{c} & \frac{1}{c}+1 \end{array}\right|$
હવે $C_{2} \rightarrow C_{2}-C_{1}$ અને $C_{3} \rightarrow C_{3}-C_{1}$ પ્રક્રિયા કરતા,આપણને મળે છે:
$\Delta = abc \left(1+\frac{1}{a}+\frac{1}{b}+\frac{1}{c}\right) \left|\begin{array}{ccc} 1 & 0 & 0 \\ \frac{1}{b} & 1 & 0 \\ \frac{1}{c} & 0 & 1 \end{array}\right|$
$= abc \left(1+\frac{1}{a}+\frac{1}{b}+\frac{1}{c}\right) [1(1-0)]$
$= abc \left(1+\frac{1}{a}+\frac{1}{b}+\frac{1}{c}\right) = abc + bc + ca + ab = \text{R.H.S.}$
$\text{L.H.S.} = abc \left|\begin{array}{ccc} \frac{1}{a}+1 & \frac{1}{a} & \frac{1}{a} \\ \frac{1}{b} & \frac{1}{b}+1 & \frac{1}{b} \\ \frac{1}{c} & \frac{1}{c} & \frac{1}{c}+1 \end{array}\right|$
$R_{1} \rightarrow R_{1}+R_{2}+R_{3}$ પ્રક્રિયા કરતા,આપણને મળે છે:
$\Delta = abc \left|\begin{array}{ccc} 1+\frac{1}{a}+\frac{1}{b}+\frac{1}{c} & 1+\frac{1}{a}+\frac{1}{b}+\frac{1}{c} & 1+\frac{1}{a}+\frac{1}{b}+\frac{1}{c} \\ \frac{1}{b} & \frac{1}{b}+1 & \frac{1}{b} \\ \frac{1}{c} & \frac{1}{c} & \frac{1}{c}+1 \end{array}\right|$
$= abc \left(1+\frac{1}{a}+\frac{1}{b}+\frac{1}{c}\right) \left|\begin{array}{ccc} 1 & 1 & 1 \\ \frac{1}{b} & \frac{1}{b}+1 & \frac{1}{b} \\ \frac{1}{c} & \frac{1}{c} & \frac{1}{c}+1 \end{array}\right|$
હવે $C_{2} \rightarrow C_{2}-C_{1}$ અને $C_{3} \rightarrow C_{3}-C_{1}$ પ્રક્રિયા કરતા,આપણને મળે છે:
$\Delta = abc \left(1+\frac{1}{a}+\frac{1}{b}+\frac{1}{c}\right) \left|\begin{array}{ccc} 1 & 0 & 0 \\ \frac{1}{b} & 1 & 0 \\ \frac{1}{c} & 0 & 1 \end{array}\right|$
$= abc \left(1+\frac{1}{a}+\frac{1}{b}+\frac{1}{c}\right) [1(1-0)]$
$= abc \left(1+\frac{1}{a}+\frac{1}{b}+\frac{1}{c}\right) = abc + bc + ca + ab = \text{R.H.S.}$
Explore More
Similar Questions
જો $x, y, z$ બધા ધન હોય અને અનુક્રમે ગુણોત્તર શ્રેણીના $p$-માં, $q$-માં અને $r$-માં પદ હોય, તો નિશ્ચાયક $\left|\begin{array}{lll} \log x & p & 1 \\ \log y & q & 1 \\ \log z & r & 1 \end{array}\right|$ ની કિંમત કેટલી થાય?
સાબિત કરો કે $\Delta=\left|\begin{array}{ccc} (y+z)^{2} & x y & z x \\ x y & (x+z)^{2} & y z \\ x z & y z & (x+y)^{2} \end{array}\right|=2 x y z(x+y+z)^{3}$
Difficult
View Solutionએક શ્રેણિક અને તેના પરિવર્તિત શ્રેણિકનો ગુણાકાર એક એકમ શ્રેણિક છે. આ શ્રેણિકના નિશ્ચાયકનું મૂલ્ય કેટલું થાય?
Easy
View Solution$\left| {\begin{array}{ccc} a - b - c & 2a & 2a \\ 2b & b - c - a & 2b \\ 2c & 2c & c - a - b \end{array}} \right| = $
Difficult
View Solutionનિશ્ચાયકના ગુણધર્મોનો ઉપયોગ કરીને અને વિસ્તરણ કર્યા વગર સાબિત કરો કે:
$\left|\begin{array}{lll}a-b & b-c & c-a \\ b-c & c-a & a-b \\ c-a & a-b & b-c\end{array}\right|=0$
$\left|\begin{array}{lll}a-b & b-c & c-a \\ b-c & c-a & a-b \\ c-a & a-b & b-c\end{array}\right|=0$
Easy
View SolutionVedclass Products
For Students
Vedclass Test Series
Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.
Start Free TrialFor Teachers
Exam Paper Generator
Generate Set A/B/C/D exam papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.
Try FreeFor Institutes
Online Exam Module
Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.
See Demo