$240 \, V$ $a.c.$ મેઈન્સ સાથે જોડાયેલા એક આદર્શ ટ્રાન્સફોર્મરનો આઉટપુટ વોલ્ટેજ $24 \, V$ છે. જ્યારે આ ટ્રાન્સફોર્મરનો ઉપયોગ $(24 \, V, 24 \, W)$ રેટિંગ ધરાવતા બલ્બને પ્રકાશિત કરવા માટે કરવામાં આવે છે,ત્યારે સર્કિટના પ્રાઈમરી કોઈલમાં વહેતો પ્રવાહ શોધો.

એક પ્રાઈમરી કોઈલમાં $220\,V$ પર $5\,A$ વિદ્યુતપ્રવાહ વહે છે. સેકન્ડરી કોઈલમાં $2200\,V$ વોલ્ટેજ ઉત્પન્ન થાય છે. તો સેકન્ડરી કોઈલ અને પ્રાઈમરી કોઈલના આંટાઓની સંખ્યાનો ગુણોત્તર કેટલો હશે?

ટ્રાન્સફોર્મરના બે કોઈલનું આત્મ-પ્રેરકત્વ (self-inductance) $20 mH$ અને $30 mH$ છે. તેમની વચ્ચેનો અવરોધ કેટલો છે?

એક થર્મલ પાવર પ્લાન્ટ $4000 \ V$ પર $600 \ kW$ વિદ્યુત પાવર ઉત્પન્ન કરે છે,જે ગ્રાહકોના ઉપયોગ માટે પાવર પ્લાન્ટથી $20 \ km$ દૂર લઈ જવાનો છે. તેને કાં તો મોટા પ્રવાહ વહન ક્ષમતા ધરાવતા કેબલ સાથે સીધી રીતે અથવા બંને છેડે સ્ટેપ-અપ અને સ્ટેપ-ડાઉન ટ્રાન્સફોર્મરના સંયોજનનો ઉપયોગ કરીને પરિવહન કરી શકાય છે. સીધા પ્રસારણની ખામી એ છે કે તેમાં ઉર્જાનો મોટો વ્યય થાય છે. ટ્રાન્સફોર્મરનો ઉપયોગ કરતી પદ્ધતિમાં,વ્યય ઘણો ઓછો હોય છે. આ પદ્ધતિમાં,પ્લાન્ટની બાજુએ સ્ટેપ-અપ ટ્રાન્સફોર્મરનો ઉપયોગ કરવામાં આવે છે જેથી પ્રવાહનું મૂલ્ય ઘટી જાય. ગ્રાહકોના છેડે,ગ્રાહકોને નિર્દિષ્ટ નીચા વોલ્ટેજ પર પાવર સપ્લાય કરવા માટે સ્ટેપ-ડાઉન ટ્રાન્સફોર્મરનો ઉપયોગ કરવામાં આવે છે. એવું માનવું વ્યાજબી છે કે પાવર કેબલ સંપૂર્ણપણે અવરોધક છે અને ટ્રાન્સફોર્મર આદર્શ છે જેનો પાવર ફેક્ટર એકમ છે. ઉલ્લેખિત તમામ પ્રવાહો અને વોલ્ટેજ rms મૂલ્યો છે.
$1.$ જો $0.4 \ \Omega \ km^{-1}$ અવરોધ ધરાવતા કેબલ સાથે સીધી પ્રસારણ પદ્ધતિનો ઉપયોગ કરવામાં આવે,તો પ્રસારણ દરમિયાન પાવરનો વ્યય ( % માં) કેટલો હશે:
$(A) 20$ $(B) 30$ $(C) 40$ $(D) 50$
$2.$ ટ્રાન્સફોર્મરનો ઉપયોગ કરતી પદ્ધતિમાં,ધારો કે સ્ટેપ-અપ ટ્રાન્સફોર્મરમાં પ્રાઈમરી અને સેકન્ડરીમાં આંટાની સંખ્યાનો ગુણોત્તર $1:10$ છે. જો ગ્રાહકોને $200 \ V$ પર પાવર પૂરો પાડવાનો હોય,તો સ્ટેપ-ડાઉન ટ્રાન્સફોર્મરમાં પ્રાઈમરી અને સેકન્ડરીમાં આંટાની સંખ્યાનો ગુણોત્તર કેટલો હશે:
$(A) 200:1$ $(B) 150:1$ $(C) 100:1$ $(D) 50:1$
પ્રશ્ન $1$ અને $2$ ના જવાબ આપો.

$220 \, V$ ની લાઇન સાથે જોડાયેલા ટ્રાન્સફોર્મરનો આઉટપુટ વોલ્ટેજ $1 \, A$ પ્રવાહ પર $1100 \, V$ છે. તેની કાર્યક્ષમતા $100 \%$ છે. લાઇનમાંથી આવતો પ્રવાહ ........ $A$ છે.

કયું સાધન મ્યુચ્યુઅલ ઇન્ડક્ટન્સ (પરસ્પર પ્રેરણ) ના સિદ્ધાંત પર કાર્ય કરે છે?