પ્લાઝમિડ એટલે શું? બેક્ટેરિયામાં તેમની ભૂમિકા વર્ણવો.

(N/A) પ્લાઝમિડ એ નાના,ગોળાકાર,બેવડી શૃંખલા ધરાવતા $DNA$ અણુઓ છે જે કોષના રંગસૂત્રીય $DNA$ થી અલગ હોય છે.
તેઓ બેક્ટેરિયલ કોષના કોષરસમાં જોવા મળે છે અને સ્વયં-પ્રતિકૃતિ (autonomous replication) કરવામાં સક્ષમ છે.
બેક્ટેરિયામાં તેમની ભૂમિકા:
$1$. એન્ટિબાયોટિક પ્રતિકાર: પ્લાઝમિડ ઘણીવાર એવા જનીનો ધરાવે છે જે એન્ટિબાયોટિક્સ સામે પ્રતિકાર પૂરો પાડે છે,જેનાથી બેક્ટેરિયા પ્રતિકૂળ વાતાવરણમાં જીવી શકે છે.
$2$. જનીનિક આપ-લે: તેઓ સંયુગ્મન (conjugation) જેવી પ્રક્રિયાઓ દ્વારા બેક્ટેરિયા વચ્ચે જનીનોના આડા સ્થાનાંતરણ (horizontal gene transfer) માં મદદ કરે છે.
$3$. રોગકારકતાના પરિબળો: કેટલાક પ્લાઝમિડ એવા જનીનો ધરાવે છે જે બેક્ટેરિયાની રોગકારકતા અથવા ઉગ્રતામાં વધારો કરે છે.
$4$. ચયાપચયના કાર્યો: તેમાં જટિલ કાર્બનિક સંયોજનોના વિઘટન માટેના જનીનો હોઈ શકે છે,જે બેક્ટેરિયલ ચયાપચયમાં મદદ કરે છે.