વિદ્યુત અવરોધ એટલે શું? તેનું મૂલ્ય કયા પરિબળો પર આધાર રાખે છે?

Vedclass pdf generator app on play store
Vedclass iOS app on app store
(N/A) વિદ્યુત અવરોધ એ વાહકનો એવો ગુણધર્મ છે જેના દ્વારા તે પોતાનામાંથી વહેતા વિદ્યુત પ્રવાહનો વિરોધ કરે છે। તેને વાહકના બે છેડા વચ્ચે લાગુ પાડવામાં આવેલા વિદ્યુતસ્થિતિમાનના તફાવત $(V)$ અને તેમાંથી વહેતા વિદ્યુત પ્રવાહ $(I)$ ના ગુણોત્તર તરીકે વ્યાખ્યાયિત કરવામાં આવે છે, જે $R = V/I$ દ્વારા દર્શાવાય છે। અવરોધનો $SI$ એકમ ઓહ્મ $(\Omega)$ છે.
વાહકનો અવરોધ નીચેના પરિબળો પર આધાર રાખે છે:
$1$. વાહકની લંબાઈ $(l)$: અવરોધ એ લંબાઈના સમપ્રમાણમાં હોય છે $(R \propto l)$.
$2$. આડછેદનું ક્ષેત્રફળ $(A)$: અવરોધ એ આડછેદના ક્ષેત્રફળના વ્યસ્ત પ્રમાણમાં હોય છે $(R \propto 1/A)$.
$3$. દ્રવ્યની પ્રકૃતિ: અવરોધ એ દ્રવ્યની અવરોધકતા $(\rho)$ પર આધાર રાખે છે.
$4$. તાપમાન: મોટાભાગના વાહકો માટે, તાપમાન વધતા અવરોધ વધે છે.

Explore More

Similar Questions

એક નળાકાર ધાતુના તારને ખેંચીને તેની લંબાઈ વધારવામાં આવે છે. જો તારનો અવરોધ $4 \%$ વધે, તો તેની લંબાઈમાં થતો ટકાવારી વધારો કેટલો હશે ($\%$ માં)?

$20\,^{\circ}C$ અને $500\,^{\circ}C$ તાપમાને વાહકનો અવરોધ અનુક્રમે $20\,\Omega$ અને $60\,\Omega$ છે. તો કેટલા તાપમાને અવરોધ $25\,\Omega$ થશે?

એક તારનો અવરોધ $R$ છે. જો તારને ખેંચીને તેની લંબાઈ બમણી કરવામાં આવે,તો નવો અવરોધ કેટલો થશે?

ત્રણ તાંબાના તારના દળનો ગુણોત્તર $1:3:5$ છે અને તેમની લંબાઈનો ગુણોત્તર $5:3:1$ છે. તેમના વિદ્યુત અવરોધનો ગુણોત્તર કેટલો હશે?

પદાર્થની અવરોધકતા તાપમાન પર કેવી રીતે આધાર રાખે છે? તેનું પ્રાયોગિક સૂત્ર લખો.

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D exam papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo