સંકરણ એટલે શું? સંયોજન $CH_2 = C = CH_2$ માં $sp$ અને $sp^2$ સંકૃત કાર્બન પરમાણુઓ રહેલા છે. શું તે સમતલીય અણુ હશે?

(N/A) સંકરણ એ સમાન પરમાણુની લગભગ સમાન ઊર્જા ધરાવતી પરમાણ્વીય કક્ષકોના મિશ્રણથી સમાન સંખ્યામાં સમાન ઊર્જા અને આકાર ધરાવતી નવી સંકૃત કક્ષકો બનવાની ઘટના છે.
એલિન અણુ $(CH_2=C=CH_2)$ માં:
- છેડાના કાર્બન પરમાણુઓ ($C_1$ અને $C_3$) બે હાઇડ્રોજન પરમાણુઓ અને એક કાર્બન પરમાણુ સાથે $\sigma$-બંધથી જોડાયેલા છે. તેઓ $sp^2$ સંકૃત છે.
- મધ્યસ્થ કાર્બન પરમાણુ $(C_2)$ બે કાર્બન પરમાણુઓ સાથે $\sigma$-બંધથી જોડાયેલો છે. તે $sp$ સંકૃત છે.
સમતલીયતા વિશે:
- $C_1$ કાર્બન અને તેના સાથે જોડાયેલા હાઇડ્રોજન પરમાણુઓ એક સમતલમાં હોય છે.
- $C_3$ કાર્બન અને તેના સાથે જોડાયેલા હાઇડ્રોજન પરમાણુઓ $C_1$ ના હાઇડ્રોજન પરમાણુઓના સમતલને લંબ સમતલમાં હોય છે.
- આનું કારણ એ છે કે મધ્યસ્થ $sp$-સંકૃત કાર્બન દ્વારા બનતા બે $\pi$-બંધોમાં $p$-કક્ષકોના અલગ સેટ ($2p_y$ અને $2p_z$) સામેલ હોય છે,જે એકબીજાને લંબ હોય છે.
- તેથી,એલિન અણુ અસમતલીય (non-planar) છે.