બેન્ઝીનમાં ત્રણ દ્વિબંધ હોવા છતાં તે શા માટે અસાધારણ રીતે સ્થાયી છે?

Vedclass pdf generator app on play store
Vedclass iOS app on app store
(N/A) બેન્ઝીન એ સંસ્પંદન બંધારણોનું સંકર છે. બેન્ઝીનમાં તમામ છ કાર્બન પરમાણુઓ $sp^2$ સંકરણ ધરાવે છે.
દરેક કાર્બન પરમાણુની બે $sp^2$ સંકર કક્ષકો પાસપાસેના કાર્બન પરમાણુઓની $sp^2$ સંકર કક્ષકો સાથે ઓવરલેપ થઈને ષટ્કોણીય સમતલમાં છ સિગ્મા બંધ બનાવે છે.
દરેક કાર્બન પરમાણુ પરની બાકી રહેલી $sp^2$ સંકર કક્ષક હાઇડ્રોજનની $s$-કક્ષક સાથે ઓવરલેપ થઈને છ સિગ્મા $C-H$ બંધ બનાવે છે.
કાર્બન પરમાણુઓની બાકી રહેલી અસંકરિત $p$-કક્ષક $C_1-C_2, C_3-C_4, C_5-C_6$ અથવા $C_2-C_3, C_4-C_5, C_6-C_1$ ના પાર્શ્વીય ઓવરલેપ દ્વારા ત્રણ $\pi$ બંધ બનાવવાની શક્યતા ધરાવે છે.
છ $\pi$ ઇલેક્ટ્રોન વિસ્થાનિકૃત (delocalized) છે અને છ કાર્બન ન્યુક્લિયસની આસપાસ મુક્તપણે ફરી શકે છે.
ત્રણ દ્વિબંધની હાજરી હોવા છતાં,આ વિસ્થાનિકૃત $\pi$-ઇલેક્ટ્રોન સંસ્પંદન ઉર્જાને કારણે બેન્ઝીનને વધારાની સ્થિરતા પ્રદાન કરે છે.

Explore More

Similar Questions

$CO_3^{2-}$ અને $HCO_3^{-}$ ની સંસ્પંદન રચનાઓ લખો.

નીચેનામાંથી કયું $CO_2$ નું સંસ્પંદન બંધારણ નથી?

અનુનાદ બંધારણ (Resonance structure) એટલે શું? અનુનાદ બંધારણોની જરૂર શા માટે પડે છે? યોગ્ય ઉદાહરણ સાથે સમજાવો.

નીચે આપેલા બે બંધારણો $A$ $(CH_3COOH)$ અને $B$ $(CH_3COO^-)$ માંથી કયું બંધારણ સંસ્પંદન (resonance) દ્વારા વધુ સ્થાયી છે? સમજાવો.

$CH_3CH_2COO^{-}$ અને $CH_3COOH$ ની સંસ્પંદન રચનાઓ વચ્ચે શું તફાવત છે?

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D exam papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo