લઘુપોષકતત્વોની વિષાળુતા (toxicity) ની અસરો લખો.

(N/A) $\Rightarrow$ લઘુપોષકતત્વોની જરૂરિયાત હંમેશા અલ્પ માત્રામાં હોય છે.
$-\quad$ તેમનો મધ્યમ ઘટાડો ઉણપના લક્ષણો પ્રેરે છે.
$\Rightarrow$ તેમનો મધ્યમ વધારો વિષાળુતા (toxicity) પ્રેરે છે.
$\Rightarrow$ પેશીઓમાં રહેલા ખનિજ આયનોની કોઈપણ સાંદ્રતા જે પેશીઓના શુષ્ક વજનમાં લગભગ $10\%$ નો ઘટાડો કરે તેને વિષાળુ ગણવામાં આવે છે.
$\Rightarrow$ આવી નિર્ણાયક સાંદ્રતા વિવિધ લઘુપોષકતત્વો વચ્ચે વ્યાપકપણે બદલાય છે.
$\Rightarrow$ વિષાળુતાના લક્ષણો ઓળખવા મુશ્કેલ હોય છે.
$\Rightarrow$ કોઈપણ તત્વ માટે વિષાળુતાનું સ્તર વિવિધ વનસ્પતિઓ માટે પણ અલગ-અલગ હોય છે.
$\Rightarrow$ ઘણીવાર,એક તત્વની વધુ પડતી માત્રા બીજા તત્વના શોષણને અવરોધે છે.
$\Rightarrow$ ઉદાહરણ: મેંગેનીઝ $(Mn)$ ની વિષાળુતા:
$\Rightarrow$ ક્લોરોટિક શિરાઓથી ઘેરાયેલા કથ્થઈ રંગના ટપકાં દેખાવા.
$\Rightarrow$ મેંગેનીઝ ઉત્સેચકો સાથે જોડાવા માટે આયર્ન $(Fe)$ અને મેગ્નેશિયમ $(Mg)$ સાથે સ્પર્ધા કરે છે.
$\Rightarrow$ મેંગેનીઝ પ્રરોહાગ્ર (shoot apex) માં કેલ્શિયમ $(Ca)$ ના સ્થળાંતરને અવરોધે છે.
$\Rightarrow$ તેથી,મેંગેનીઝની વધુ પડતી માત્રા વાસ્તવમાં આયર્ન,મેગ્નેશિયમ અને કેલ્શિયમની ઉણપ પ્રેરી શકે છે.
$\Rightarrow$ આમ,જે મેંગેનીઝની વિષાળુતાના લક્ષણો તરીકે દેખાય છે તે વાસ્તવમાં આયર્ન,મેગ્નેશિયમ અને કેલ્શિયમની ઉણપના લક્ષણો હોઈ શકે છે.