એક લાંબો સીધો તાર જેમાંથી $25 \ A$ વિદ્યુતપ્રવાહ વહે છે તે આકૃતિમાં દર્શાવ્યા મુજબ ટેબલ પર રહેલો છે. $1 \ m$ લંબાઈ અને $2.5 \ g$ દળ ધરાવતો બીજો તાર $PQ$ તેટલો જ વિદ્યુતપ્રવાહ વિરુદ્ધ દિશામાં વહન કરે છે. તાર $PQ$ ઉપર-નીચે સરકવા માટે મુક્ત છે. $PQ$ કેટલી ઊંચાઈ $h$ સુધી ઉપર જશે?

Vedclass pdf generator app on play store
Vedclass iOS app on app store
(0.51 CM) તાર $PQ$ પર લાગતું ચુંબકીય બળ,જે ટેબલ પર રહેલા વિદ્યુતપ્રવાહ ધારિત તારને કારણે ઉદ્ભવે છે,તે $PQ$ ના વજન બળને સંતુલિત કરે ત્યારે તે $h$ ઊંચાઈએ સંતુલનમાં રહેશે.
$I = 25 \ A$ વિદ્યુતપ્રવાહ ધરાવતા લાંબા સીધા તારથી $h$ અંતરે ચુંબકીય ક્ષેત્ર $B$ નીચે મુજબ છે:
$B = \frac{\mu_0 I}{2 \pi h}$
$l = 1 \ m$ લંબાઈ અને $I$ વિદ્યુતપ્રવાહ ધરાવતા તાર $PQ$ પર લાગતું ચુંબકીય બળ $F_m$:
$F_m = I l B = I l \left( \frac{\mu_0 I}{2 \pi h} \right) = \frac{\mu_0 I^2 l}{2 \pi h}$
વિદ્યુતપ્રવાહ વિરુદ્ધ દિશામાં હોવાથી,ચુંબકીય બળ અપાકર્ષી અને ઉપરની દિશામાં લાગે છે. સંતુલન સ્થિતિમાં,આ બળ તાર $PQ$ ના વજન $mg$ ને સંતુલિત કરે છે:
$mg = \frac{\mu_0 I^2 l}{2 \pi h}$
$h$ માટે સૂત્ર:
$h = \frac{\mu_0 I^2 l}{2 \pi m g}$
આપેલ છે: $\mu_0 = 4 \pi \times 10^{-7} \ T \cdot m/A$,$I = 25 \ A$,$l = 1 \ m$,$m = 2.5 \times 10^{-3} \ kg$,$g = 9.8 \ m/s^2$:
$h = \frac{(4 \pi \times 10^{-7}) \times (25)^2 \times 1}{2 \pi \times (2.5 \times 10^{-3}) \times 9.8}$
$h = \frac{2 \times 10^{-7} \times 625}{2.5 \times 10^{-3} \times 9.8} = \frac{1250 \times 10^{-7}}{24.5 \times 10^{-3}} \approx 51.02 \times 10^{-4} \ m$
$h \approx 0.51 \times 10^{-2} \ m = 0.51 \ cm$

Explore More

Similar Questions

$L$ લંબાઈની બાજુ ધરાવતો એક ચોરસ લૂપ $ABCD$ જેમાં $i$ પ્રવાહ વહે છે,તેને $I$ પ્રવાહ ધરાવતા લાંબા સીધા વાહક $XY$ ની નજીક અને તેના સમતલમાં મૂકવામાં આવે છે. વાયર $XY$ અને લૂપની નજીકની બાજુ વચ્ચેનું અંતર $L/2$ છે. લૂપ પર લાગતું કુલ બળ કેટલું હશે?

$L$ બાજુ ધરાવતો એક ચોરસ લૂપ $ABCD$ જેમાં $I_1$ વિદ્યુતપ્રવાહ વહે છે, તેને $I_2$ વિદ્યુતપ્રવાહ ધરાવતા સીધા વાહક $XY$ થી $(L/3)$ અંતરે મૂકવામાં આવ્યો છે. લૂપ અને વાહક એક જ સમતલમાં છે. લૂપ પર લાગતું કુલ બળ કેટલું હશે? ($\mu_0$ = ચુંબકીય પરમિએબિલિટી)

$L$ લંબાઈનો એક પાતળો લવચીક તાર બે નજીકના નિશ્ચિત બિંદુઓ સાથે જોડાયેલ છે અને આકૃતિમાં દર્શાવ્યા મુજબ ઘડિયાળના કાંટાની દિશામાં $I$ જેટલો પ્રવાહ વહે છે. જ્યારે આ તંત્રને કાગળના સમતલની અંદર જતી $B$ તીવ્રતાના સમાન ચુંબકીય ક્ષેત્રમાં મૂકવામાં આવે છે,ત્યારે તાર વર્તુળનો આકાર ધારણ કરે છે. તારમાં ઉદ્ભવતું તણાવ બળ કેટલું હશે?

$A, B$ અને $C$ સમાન લંબાઈના સમાંતર વાહકો છે જે અનુક્રમે $I, I$ અને $2I$ વિદ્યુતપ્રવાહ ધરાવે છે. $A$ અને $B$ વચ્ચેનું અંતર $x$ છે. $B$ અને $C$ વચ્ચેનું અંતર પણ $x$ છે. જો $F_1$ એ $B$ દ્વારા $A$ પર લાગતું બળ હોય અને $F_2$ એ $C$ દ્વારા $B$ પર લાગતું બળ હોય,તો સાચો જવાબ પસંદ કરો.

$d$ જેટલા અંતરે રહેલા બે લાંબા સમાંતર વાહકોમાં $I_1$ અને $I_2$ જેટલો વિદ્યુતપ્રવાહ એક જ દિશામાં વહે છે. તેઓ એકબીજા પર $F$ જેટલું બળ લગાડે છે. હવે,તેમાંથી એક વાહકનો પ્રવાહ બમણો $(2I)$ કરવામાં આવે છે અને તેની દિશા ઉલટાવવામાં આવે છે. તેમની વચ્ચેનું અંતર પણ વધારીને $3d$ કરવામાં આવે છે. તો તેમની વચ્ચે લાગતું નવું બળ કેટલું હશે?

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D exam papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo