કેલરીમેટ્રી એટલે શું? કેલરીમીટર એટલે શું? તેનો સિદ્ધાંત અને રચના સમજાવો.

(N/A) કેલરીમેટ્રી એ વિજ્ઞાનની એક શાખા છે જે ઉષ્માના માપન સાથે સંબંધિત છે。
કેલરીમીટર એ એક સાધન છે જેનો ઉપયોગ ભૌતિક અથવા રાસાયણિક પ્રક્રિયામાં સામેલ ઉષ્માના જથ્થાને માપવા માટે થાય છે。
સિદ્ધાંત: કેલરીમેટ્રીનો સિદ્ધાંત ઉર્જા સંરક્ષણના નિયમ પર આધારિત છે। એક અલગ કરેલી સિસ્ટમમાં (જ્યાં આસપાસના વાતાવરણ સાથે કોઈ ઉષ્માનું આદાન-પ્રદાન થતું નથી), ગરમ પદાર્થ દ્વારા ગુમાવેલી ઉષ્મા એ ઠંડા પદાર્થ દ્વારા મેળવેલી ઉષ્મા જેટલી હોય છે। ગાણિતિક રીતે, $\text{ગુમાવેલી ઉષ્મા} = \text{મેળવેલી ઉષ્મા}$.
રચના: કેલરીમીટરમાં સામાન્ય રીતે તાંબા અથવા એલ્યુમિનિયમ જેવી સમાન સામગ્રીમાંથી બનેલું ધાતુનું પાત્ર અને સ્ટરર (હલાવવાનું સાધન) હોય છે। આ પાત્રને લાકડાના જેકેટ અથવા બોક્સની અંદર રાખવામાં આવે છે, જે આસપાસના વાતાવરણમાં ઉષ્માનો વ્યય ઘટાડવા માટે ગ્લાસ વૂલ અથવા રૂ જેવી ઉષ્મા-અવાહક સામગ્રીથી ભરેલું હોય છે। બહારનું જેકેટ થર્મલ શીલ્ડ તરીકે કામ કરે છે। પ્રયોગ દરમિયાન તાપમાનમાં થતા ફેરફારોને માપવા માટે મર્ક્યુરી થર્મોમીટર દાખલ કરવા માટે ઢાંકણમાં એક છિદ્ર આપવામાં આવે છે。